By: Isaac Zote

RECAP: Intihsiak pahnihna an han zawh fel meuh chuan khua in tlai lam a pan hnai tawh a..Tlangaupa chu rawn ding chhuakin intihsiak tawpna ber la awm tur, thingluang zawh a inbeihna chu a tuk lama chhunzawm tur anih thu a rawn puang ta a. Keivawmhranga te thian za ho leh mikhual dangte pawh chu mahni thlenna in lam theuh panin an kal liam ta hlawm a; chutiang bawkin khawtual mipuite pawh mahni in theuh ah lawi zai an rel ta hlawm a.
Amaherawhchu, chu zan zet chu Faihriam khua a in tinah mai chuan Keivawmhranga’n hnehsawh taka khualkai inbuan chak Hmawngkhirha a bin thu bak titi dang reng a leng thei mawlh lova. Faihriam khaw Buanzawl (Zawlbuk) ah lah chuti tho bawk. Faihriam khaw lanu lengrual, mahni tawk a tha inti ve te lahin Keivawmhranga’n an khartung rawn sawnin an run insangah rawn kai lut se ti a suangtuahna rama lo chengin an thinlung kawngkhar te chu an lo hawn sak ve mek bawk a...
Bung - 21
A tuk tukthuan ei khamah chuan Faihriam khaw mipuite chu a hma ni ang bawk a hmuhnawm dang thlir chak a tuihal in an pungkhawm leh ta hluai mai a. Rengpa Tuchhinga leh a khawnbawl upate bakah khaw dang dang atanga Lalte leh an khawnbawl upa, an lalte theuh tawiawm a rawn kal ve te pawh chu intihsiak vawi thumna hmuhnawm tak thlir ho leh tur chuan thuthmun an rem fel leh diam tawh a.
Thingluang zawh a inbeihna a Pasaltha te leh tlangval ten an hman tur khawmhma chem Faihriam khaw Val Upa in an khaw tlangvalte a lo siam lawk tir pawh chu an rawn dah khawm hlawm a. Thingluang an zawh tur hnuaiah chuan a chak lo zawk te an tlak nat lutuk lohna turin favai an chhung vek bawk a. Tin, intihsiakna a tel tur Pasaltha te leh tlangvalte chuan chung khawmhma chem an siam te chu an duh duh an thlangin an hmang thei dawn ani..
Mipuite leh intihsiakna a tel tur te an kal khawm kim thep thawp ta maw tih ah chuan a hma ang bawkin Tlangaupa chu rawn ding lehin an intihsiak dan tur te chu a han sawi leh zung zung a, mal leh mal inbeih zel tur anih thu te, thingluang atanga tla hmasa sa chu chak lo zawk anga puan anih tur thu leh an tlak chhan chu eng pawh lo ni se, a hnu a sawi buai theih anih tawh loh tur thu te chu an sawi dap dap a..
Intihsiak hmasa pahnih te an hmuhnawm dun bawk a, mipui lam pawn hmuhnawm ropui tak an thlir leh ngei an rin tlat avang chuan an phur tlang hle a; an hmuh chak ber erawh an tlangdung vel a khualkai pasaltha hmingthang leh hrat khawkheng Kangbur khaw Pasaltha Nghovara che tla vel chu ani thung.
Kangbur khaw pasaltha Nghovara hi tum nei ran a chhiah chawina ah hian rawn kal ani ve bawk a. Vankal khaw khualkai pasaltha te chhiah chawina ah an rawn kal ve dawn tih a hriat phat atang khan a rukin mahni tawkah a lo phur em em mai hi a lo ni a. Tun hma in tlangval tuaitir anih laiin a thiante nen Vankal khua ah an lo zin tawh a. Chuta an zinna ah chuan nula a hmel duh zawng tak mai tawngin a lo rim ve thin a lo ni a. Amaherawhchu, chu nula chuan a lo bengkhawn ve meuh tak si lovah chuan tlawm ah la in chu nula lakah chuan a lo che mawi lo deuh ni ngei tur ani, Vankal khaw tlangvalte chuan an nula thlavang chu hauhin Nghovara te thian za ho chu an lo zilhhau deuh a…
Chu thil thleng chu kum tam tak liam tawh mahse Nghovara chuan ser nung dam hlei thei lo ang mai hian a theihnghilh thei mang tlat lo mai a; theih ni se chu Vankal khua hi tunhma a an lo tih dan avang khan engtin emaw tak a thungrulh ve ngei hi a chak zek zek mai a lo ni.
Vankal khua atang chuan an khualkai pasaltha neih pahnih, Keivawmhranga tet laia a hringtunu Lawikungi lo chhuahchhal tawh tu Rumvunga leh Ralhleia te bakah Pasaltha Sialkhama, Hnamlena pa chu tel tur a thlan chhuah anni a. Rengpa Tuchhinga chu rawn dingin," Khai le! Hei Intihsiak ni hnihna kan tan leh dawn ta ani a, a hma ang bawkin rilru thianghlim leh vervekna tel miah lovin kan in el leh tur ani a, vawiin atan kan intihsiakna bul tan leh tawh ang u le.." aw thum leh thiltitheihna leh thuneihna neih hmel tak aw chuan a rawn ti a.. Intihsiakna chu bul an tan leh dawn ta..
Khawmhma chem hian thihna khawp hial a insah chu theih ni chiah lo mahse, pa chak leh tharum ngah tak tak anni hlawm bawk a; chiang taka insah fuh chuan a insah nat ve theih viau a..A mal te te a inbei chho leh in a ruh no no chu an chhuak leh zat zat mai a, a rorum leh thiam thil nei tha zawk erawh an dingchang zel thung a; chiang zet zet a thingluang atanga vir nawk khawp a tla leh na tih lutuk vanga indawm chhuak chawn chawn ta lah bo lo..
Rei fe mal leh mal a Pasalthate leh tlangval huaisen te an han inbeih hnu chuan a tawp ah chuan Vankal khaw pasaltha pathum te bakah Faihriam khaw pasaltha pahnih Bawpthlera leh Hmulbuka, Arro khaw Pasaltha Sihliaka, Puilo khaw pasaltha Siaktaia leh Kangbur khualkai pasaltha hmingthang Nghovara te chauh an awm tawh a..Heng mi te hian anni ai a ruh no leh awm nem zawk te chu an lo tuk dawl zo tawh ani..
Sialkhama leh Sihliaka te an inbitum hmasa ber a, a vanduai a siamin Sialkhama a tla ta zawk tlat mai a. Rumvunga leh Siaktaia an inbei ve leh a, Rumvunga a dingchang ta zawk a, chutiang bawkin Rumvunga thianpa Ralhleia chuan Hmulbuka lakah hnehna a chang ve a, Nghovara pawhin hnehsawh takin Bawpthlera a sat vir thla tawp bawk a. Tunah chuan Pasaltha pali chiah an awm ta!
Ralhleia leh Nghovara an inbitum leh a, Nghovara hi a rorum in tawnhriat a lo ngah tawh bawk a, Ralhleia chuan a hneh ta ngang lova; Rumvunga pawn Sihliaka lakah hnehna a chang hram bawk.

A hmawrbawkna lam an hnaih tawh bawk a, Pasaltha inbei te an huaisen in thiam thil an ngah tawh bawk ani chek ang chu, mipuite pawn hmuhnawm an ti lutuk chu mit tla lek lovin an en hlawm a..
Tunah chuan le, a hmawrbawkna tak tak neih ani dawn ta!! Pasaltha kei ka ni inti tam tak an tlak tawh hnu ah a tawp a dingchang pahnih awm chhun Vankal Khaw khualkai pasaltha Rumvunga leh Kangbur pasaltha hmingthang Nghovara chiah an awm tawh a.. Hun engemaw chen an han hahchawlh hnu chuan an inbeihna tur thingluang ah bawk chuan an khawmhma chempui ve ve nen chuan an per kai dun leh ta thauh thauh mai le..

Bung- 22
Mipuiin hmuhnawm an ti lutuk chu an reh thuap mai a..A tawp nan tu zawk nge dingchang ang le? Rumvunga chuan a khawih hmasatu zawkah a tan loh chuan a chan a chhe zawk palh ang tih hlauvin theihpatawp a na in a tumpuipa chu va sah a tum a, mahse Nghovara chuan a tawnhriat ngah tak chu chhawr tangkaiin a lo kun zauh a, a nak nemah tak mai chuan na mangkhengin a lo sat chawrh mai a. Rumvunga na ti lutuk indawm kun chu hmanhmawh taka va nangching in deuhsawh leh diriam tih hriat tak mai hian a hmai ah tak Nghovara chuan a va chhir a, Rumvunga chu a khawmhma chempui thlauh per nawlh khawp in a tla chiang ngei mai !!
Mipui ropui , hmuhnawm ti lutuk leh lawm avanga au dur dur karah chuan Kangbur khaw Pasaltha hnehna chang ta Nghovara chu rawn au chhuakin, “ Heng te hi maw ni a mi tam takin an sakhming an lo lam ve chamchi thin Vankal pasaltha huaisen leh rothap te chu? Rin ang an ni lovin an va han ropui teh chai lo ve maw le! Rumvunga leh Ralhleia pawh eng teh ual mah chu in lo nih teh chiam loh kha maw!..Vankal khua khan tun hnu ah pasaltha nei ve ang in lo inchhal ve tawh ngai suh u..” a ti ta phiar phiar mai a..
Vankal khaw khualkai pasaltha te a tuk dawl ta bawk a,chu hun tha chu bawh pelh a tum mawlh lo !.. Hun rei tak ata tawh Vankal khaw hmuhsitna leh diriamna hun remchang chu a tawng fuh ta! Vankal khaw thungrulhna hun remchang tak ani tih hria in nuihza lo zet hian an nui lui vak vak kher a, a hnehna chan avanga intithei leh chapo tak chuan a ban te pharin amah ngaisang em em tu mipui pungkhawm te chu an enkual vel thin bawk a.. Vankal khaw diriamna tawngkam bawk chu chhak chhuak leh in:
“ Kha…Khawmhma chem nilovin chempui tak tak nen inbei chu ni ila Vankal khaw pasaltha inti te chu luchhum banchhumin in khaw lamah in haw rem rum dawn anih kha maw le! Vankal khaw tlangval rawn kal te zingah khan mipa fa dik tak in awm law’m ni? Mipa fa dik tak in awm anih ngai chuan in zinga mi tu pawh kha min hmachhawn turin rawn pen chhuak leh rawh u..Pasaltha dik tak zia rang ka lo zirtir leh ang che u..” an tih leh meuh chuan mipui pungkhawm te chuan Vankal khaw tlangvalte awmna lam chu an hawi thuap mai a..
Tawngka in sawi chhuak hranpa lo mahse mipuite chuan Vankal khua atangin mi hrat khawkheng Pasaltha Nghovara rawn hmachhawn ngam an awm dawn em tih chu an mit te chu len kualin an han zawng vel ruai a …
Vankal khaw tlangvalte awmna lam chu a reh hian a reh tlawk tlawk mai a, tumah tawng chhuak leh che chang ngam reng an awm lo..Nghovara’n a tuk dawl hnu Rumvunga leh Ralhleia te chu zak lutuk avangin an kun ngawih ngawih mai a. Vankal Lalpa Hmangliana lah thinrim lutuk avanga sen tawn tawn chung chuan a tlangvalte lam chu an thlek kual vel a…
Chutah le, tlangvalte zing atang chuan tlangval tuaitir hmeltha leh pianthiam em em mai; Mizo pa ah chuan pa lian pangngai tak, sang lutuk anga han sawi em tur lah ni lawi si lo; tlem a ngo lam leh a hmel han en mai chuan huaisen leh chak hmel tak pawh pu hran lem lo chu Vankal tlangvalte zing atang chuan muang changin a rawn pen chhuak ta charh charh a…
“ Kan Lalpa leh Renglal zahawm tak ten rem an ti anih ngai chuan, kei hmeithai Lawikungi fapa,thlahtu pasaltha hmingchhal tur nei ve lo hian kan mi chapo pa chu ka han hmachhawn ang e !” lawm lo tih hriat tak mai mahse vin miah si lo awki ngainat awm lem lo zet chuan a rawn ti ta sak mai le. Dik tak chuan hetia a nu hmeithai hming a chhal kher nachhan hi chu Vankal khua te hian amah leh a hringtunu hi an hmuhsit theih em avang leh tunah lah an khua diriam tak a tawngkhum tu lakah an khaw thlavang hauh a rawn ding chhuak ngam mi tha pui pui leh awm thei tak tak fate zingah pakhat mah an awm leh si loh vang chu ani..
Vankal Lalpa Hmangliana chuan dawhsan a thu Rengpa Lalber Tuchhinga chu a phalna dil tih hriat tak mai hian a han en a…Rumvunga leh Ralhleia erawh chuan zahpui leh thinrim tih hriat tak mai hian,” Nauva, nang tlangval tuaitir ve mai kha lo ngawi mai mai rawh. Keini pawhin a kan hneh loh chu khawiah nang tehlul khan va hneh thu awm suh! Kan khaw zahna belhchhahin kan khaw mipuiten kan chheh vel khaw dangte a cheng tu hmel mah kan hmu ngam tawh nang..!” an rawn ti tuarh tuarh mai a..
Chutih lai tak mai chuan Rengpa Tuchhinga chu a thutna atanga rawn ding chhuak hluaiin thunei tak aw tih hriat tak mai chuan,” Ni ang hmiang! Han inbitum leh ta poh che u…Amah Nghovara’n a cho chhuah ani bawk a, inbeihna hmuhnawm tak pawh ani ta ve ang ka ti…” a rawn tih takah chuan mipui chu an ngawi leh ta thuap a..Chutia Rengpa Tuchhinga’n an remtih takah chuan Vankal Lalpa Hmangliana pawh nui sak chungin,” Hranga, kan mi chapo pa khi vial nawk nawk khawpin I rawn sat thla hlawm tawp dawn nia.. Hnehna i chang anih ngat chuan ka vawkpa lian tha tak, ka roh em em ka pe ngei ang che..” a ti ve ta mauh mai a..
Rengpa Tuchhinga phalna a hmu ta bawk a, a hma lawk a Pasaltha Rumvunga’n a thlauh a Khawmhma chempui ngei chu chharin Keivawmhranga chu thingluang chungah chuan intha zo tih hriat tak mai hian an per kai nawlh a..A che vel leh thil sawi te lo thlir a lo ngaithla reng tu Pasaltha Nghovara chu za em em mai hian a rawn nui chhuak leh ta bawk bawk a..
Bung - 23
“Nauva! Nang teh chai hian min bitum ang a maw? Vankal khua hian pasaltha dang in nei hlawl lo em ni? Hetiang naupang chum chiap hmeithai hming chhal mai mai te min bitum tur a in rawn tirh tak mai ni! Nuih ti za bang lo khua in lo ni e...” a han ti leh kher a..
Keivawmhranga chuan a hma a ding, a hmel han en reng reng pawh a pasaltha huaisen leh rothap ani tih hriat tak mai chu hlauhna leh zamna reng reng nei lo tih hriat fahran hian a mit ah chiang takin a en reng chungin,” Eng anga mi ropui leh thiltithei pawh lo ni tehreng mah la, ka pian leh seilenna Vankal khua hmusit leh diriam tu hi hrem lova chhuah ka tum hauh lo che. I thiam thil neih te chu ka hma ah ngei hian rawn pho lang ta che..” a ti ve ta siah mai le!!
Chu thu a han hriat chuan Nghovara pawh chu a nuih a za tawh lo kher mai. Namen lova thinrim tih hriat tak mai hian..”E e e..! min tawngkhum dan mai mai chu leh nauva..i duh i hmu mawlh lovang le..” tih pahin chak tak maiin Keivawmhranga lam pan chuan a va tlan phei a, Keivawmhranga dar ah tak mai chuan a khawmhma chem chuan a theih patawp chuan a va sat ta chawrh mai a..
Mahse a mi beih pa hi Nghovara hian a la hrechiang tawk lo ani!! Mi chak leh huaisen anih mai bak ah mi tuarchhel lutuk ani tlat ! A sahna chu mi naran tan chuan sil awngna tham anih tehlul nen, na pawh hre lo ni awm ang hauhin Keivawmhranga chuan,” Kha zawng kha em ni I thiam thil neih chu ? A dang te pawh i la neih ngei ka ring e, han phawrh lang zel ta che..” a ti duh lek mai si a..
Amah aia naupang zawk leh a hmel han en reng reng pawh a engti hawi zawng mah a Pasaltha zia rang leh hmel pawh pu lovin chutia an tawngkhum a hriat chuan Nghovara chuan a tumpuipa chu anchhe tinreng lawhin a lama chak tak a van tlan phei lehin a nak nemah tak a va sat leh ta chawrh a…
Chutah zet zawng le! Keivawmhranga mitmeng ah chuan thinrimna meipui nasa tak a rawn inchhep ta!! A mitmeng chu a tihbaiawmin pawisak engmah nei tawh lo mitmeng ani tih chu Nghovara leh thlirtu mipui chuan an hmuh hmaih ta tlat lo mai le…Chu hunah chiah chuan Nghovara chuan a ngam loh tur val a tawng fuh ve ta ani tih a hrechhuak ve ta chiah a, mahse a vau pung a lo tina laklawh tawhin Vankal khua hmuhsitna leh diriamna a lo chhakchhuak ve laklawh tawh bawk si a,inlamletna hun a awm tawh tlat lo…
Keivawmhranga chuan mitmeng ngaihnobei lo zetin a melhin,” Khai aw..tunah zawng Ka rawn che ve tawh ang e aw..” tih leh Nghovara lama tlan phei chu a rual a…Chutia ama lama Keivawmhranga tlan phei lai chu a nghawng fik bung hmawk tum ni awm hrimin Nghovara chuan Keivawmhranga nghawng zawnah chuan a khawmhma chem chu a rawn vai phei fua mai a.
Mahse rilru fim taka a tumpui pa che chang lo en reng tu Keivawmhranga chuan chu chu a hmuhhmaih lo tlat..Rang taka Nghovara chempui chu lo bumin a lo kun zauh a, Nghovara nak nem tak mai chu Nghalchang sum ruk meuh pawhin an tawrh zawh loh Keivawmhranga kutthlak namen lova na chuan an nang ching ta tehreng a !!
A kutthlak a nem lem lo tak zet bawk aniang e, Khualkai pasaltha rothap Nghovara meuh pawh na ti lutuk avanga indawm kunin a chek ta tlawk tlawk mai a. Chutia a indawm kun lai chu remchangah la a va bawh zui duh mai lovin a rawn tho chhuah leh hun chu Keivawmhranga chuan an nghak leh te te a..
Nghovara a rawn hawichhuah leh chiah tih chuan Keivawmhranga bawk chuan,” Kha ..lo inring rawh aw, hmeithai fapa a rawn che leh dawn e…” tih leh Nghovara lama va tlan phei leh a rual nghal a. Nghovara chuan tun tum chu a dul zawn lo bitum tawhin a khawmhma chem chu a rawn sat leh fua a, mahse Keivawmhranga chuan rang taka lo bumin Nghovara nghawngah tak mai chuan theihpatawpin a lo sat siah mai a le..Thingluang atang chuan boruak a vir nawk khawpin leh a hnuaia favai bar huang khawp chuan a tla thum ta dut mai a, a na ti lutuk chu a vial ngawng ngawng mai bawk a..
Tlangval tuaitir hming chhal tur pawh nei lo laka an tlawm ta mai chu Pasaltha Nghovara chuan tlawm pa ek senah la in an inbeihna thingluang ah bawk chuan tlan chhoh leh a han tum a, mahse chutah zet zawng an inbeih lai lo thlir rengtu Rengpa Tuchhinga ngaihdan ni tawh lo chu a rawn ding chhuak ta hluai a.
Eng a rawn sawi hma hauh chuan Rengpa Tuchhinga a lawm tawh lo ani tih hrethiam vat in Nghovara te khua Kangbur Val Upa leh tlangval dang pahnihte chuan an pasaltha chu an rawn man bet thuai bawk a. Kangbur khaw tlangvalte awmna lamah Nghovara chu an Val Upa hova ngawi renga an hruai phei takah chuan Rengpa Tuchhinga chu inbeng dai leh hram in ngawih a chuh leh ta zawk a…
Vawilehkhatah mipui chu a rualin an rawn haw haw dur dur mai a…Keivawmhranga thingluang atanga a rawn zuang thla thauh chu Vankal khaw tlangvalte chuan va nang ching thuaiin an chibai lawp lawp a,a hma ai fe kha chuan an ngaisangin an zah tawh ani tih hriat fahran hian Nghovara chiang taka thingluang atanga a tlak dan te chu nui dar dar chungin an han sawi ho leh vel a..
Hnamlena leh Chhunhreuva pawn an thianpa mah ni se, an fak tawp thei mawlh lo chu ani ber e. Hnamlena pa Sialkhama pawh a rukin a nui ver ver a, a thiante pahnih Rumvunga leh Ralhleia erawh zak lutuk avangin an indawm kun reng mai thung a..
Rengpa Tuchhinga meuh pawh a insum zo tawh mawlh lo aniang e..” Kha tlangval kha a chakin a va huaisen em em ve maw le!! Chempui hmang a thingluang zawh a inbeih lah chu a thiam bawk si !..hringfa tungchho a kal zinga tuma la chawi theih loh leh chawi ngai loh Ka Chawilung chhuan em em kha han chawi tir chhin teh u khai! Hringfa zingah chawi thei an awm anih ngai chuan khualkai buan chak hmingthang Hmawngkhirha lo bin hrep tawh tu leh khualkai Pasaltha hrat khawkheng Nghovara hneh thei tu he tlangval tuaitir ngei hi anih ka ringhlel mawlh love..” a ti ta mai a..
Bung - 24
Keivawmhranga'n chu thu a han hriat chuan rawn tawngchhuak ve in,” Reng lalpa zahawm tak, keini ang hmeithai fa mai chunga rinna i nghah vangin ka lawm em em rualin keini tehlul chuan i chawilung ropui zet leh hmingthang tak mai chu kan chawi zo mawlh lo’ng e”…hawihhawm takin a han ti a.
Rengpa Tuchhinga chuan rawn chhang nghalin, “ E khai! Vala,thil engmah hi tum chhin a finfiah hmasak phawt loh chuan tih theih anih leh nih loh hriat theih ani ngai lo asin ! Mi pakhat aia tam tan pawn a rual a han chawi mai mai pawh a harsat tham thin em avangin a awmna hmunah va kal chilh ta mai ila a awlsam zawk awm e. Ti teh u, ka khawnbawl upate leh khaw tin Lal zahawm tak tak te nen hian ka chawilung lam I pan teh ang u hmiang..” a ti ta a..
“Rengpa Tuchhinga Chawilung” hi Lal mual piah deuh hlek, tlem a mual zawl lai deuh a dah ani thin a. An tlang dung mai pawh nilo hetih laia Zo hnahthlak ram delh dung leh vang a khaw hran hran atanga Pasaltha leh khualkai mi chak rawn zin ten chawi an tum fo leh an chawi zawh chak em em chu ani..
Reng Lal Tuchhinga thu meuh chu hnial chi anih si loh avangin, thuawih tak chuan Keivawmhranga pawh chuan chawilung ropui eltiang, tu ma la chawi zawh ngai loh chawilung lam pan chuan a phei ve ta a..Faihriam khaw mipui zawng zawng leh khaw dang atanga chhiah chawi tur a rawn kalte lam chuan phur lutuk in Keivawmhranga chu an zui ta dul dul mai a..
A rukin mipui pungkhawm te chu inbekbawrin a chawi zawh leh zawh loh tur an inrinsiak nak nak hlawm a; a then thinrim lek lek a lo inhnial tawk lah bo lo.. Mahse he chawilung hrechiang te chuan tu vak mahin Keivawmhranga meuh pawh hian a chawi zawh chu an ring chiah lo ani. Keivawmhranga hian a chawi zo meuh ang em tih chu hriat a la ni chek ang chu..
“Rengpa Tuchhinga Chawilung” awmna an va thlen chuan a thuthmun a ta chu chawilung hmingthang tak mai chu a lo ngir luah mai a. Han en reng mai pawh chuan Lasi leh Huai te tan chauh lo chuan han chawi zawh zia zang a mawi anih hmel mawlh loh..
Hnamlena leh Chhunhreuva pawh chuan an thianpa chak zia chu hrechiang thawkhat viau tawh in, an mit ngeiin Vankal inbuan chak Zawlkulha leh Puilo inbuan chak hmingthang Hmawngkhirha hnehsawh tak a a bin ve ve lai chiang takin hmu tawh mahse an hma a awm chawilung ropui leh rapthlak eltiang zet chu zawng a chawi zawh an ring mawlh bik lova; tin, Vankal lalpa Hmangliana pawhin a ring ngam meuh lo ani.
Keivawmhranga chu mual lai taka awm chawilung ropui bulah chuan amah chauh a dingin Rengpa Tuchhinga leh midangte chuan a piah deuh lawkah chuan an hual bial deuh luih a. An hma a thil thleng mek avanga titi a phun ri mur mur mipuite chu ngawi tawh turin Rengpa chuan a han ti a. Keivawmhranga thaw dep dep a en chung chuan an ngawi ta thuap a…
Keivawmhranga chuan a hma a chawilung hrawl leh lian zet mai chu uluk tak a thlekin an zir chiang vel a, a khawi lai vel takah hian nge vuanin tanhmun kan khawh ang tih ngaihtuah ni awm takin a sir lam te chu an enkual a.
A vawnna tur te chu thlang felin nghet cherh chawrh a vuanin a tanhmun te chu an siam fel ren rawn a, theihpatawpin a tha neih zawng zawng chuan an tang ta tak tak mai a le!! Hnamlena leh Chhunhreuva pawh hian an thian pa hi hrechiang viau e ti lo chuan chuti tak mai a Keivawmhranga thapui a chhuah lai chu an la hmu ngai bik lo..
Chutah le.., thil mak lutuk, khawvel awm chhunga mit a tuman an la hmuh ngai loh thil chu a thleng ta mauh mai.. “Rengpa Tuchhinga Chawilung” meuh pawh chu, a thuthmun ata chu vawilehkhat a rawn ri rawk in, a kang ta vu vu mai le…Faihriam khaw mipuiin chutia a kang an han hmu chiah chu ,”Chhei le ! Chhei le !! Kan khua ah thilmak kan la hmuh ngai reng reng loh chu a thleng ta le!! A kang e, a kang e!! a va ropui em!” an ti ta tuarh tuarh mai a…
Keivawmhranga tang lutuk chu a banpuam te chu a mar in a taksa lang thei chin lai apiang mai te chu a pawng hian a pawng zawk zawk mai a, a nghawng te lah chu a insang phek tih hriat tak main thisen zam a pawng chhuak zawr zawr bawk a..
Keivawmhranga’n a khup pel hmawk a “Rengpa Tuchhinga Chawilung” rei mawi tawk fang an chawi hnu chuan a theh thla ve leh ta a… Mit ngei a an thil hmuh awih harsa an tih lutuk avang chuan engemaw chen chu khuavang kal lai ang mai a ngawi reng a dingin mipuite chu an hamhaih hial a..
Chutah Rengpa Tuchhinga rawn tawng chhuakin “Vawiin a kan thil hmuh zet chu a ropui kher mai” a rawn tih chhuah hawk takah chuan mipui chu lawm lutuk avanga sahawkin an haw haw dur dur mai a..
Bung - 25
Vankal khaw tlangvalte lawm lutuk chuan an thianpa Keivawmhranga chu rawn zawn an han tum rawk a, tualchhung khaw tlangvalte chuan an lo phal i khaw lo mai a..Chutiang bawkin chhiah chawi tur a rawn kal khaw dang pasarih te pawh chuan Keivawmhranga chu zawn an lo chak ve vek hi a lo ni a..
Chuti chuan zawn tur chuan an inchuh ti tih ta hial zawk a, a tawpah phei chuan tu khua khua bik tih pawh awm lo chuan Keivawmhranga chu Lal mual lam pan chuan an zawn phei ta luih luih mai a..
Lal mualah chuan hlang thla in a thei apiang chuan an chibai ta luih luih mai a; chibai sen vek anni bik lo bawk nen a chibai thei lo te lahin a dar leh ban velah te chuan rawn khawih hram an tum bawk a. Chu mi ni a Faihriam khua a awm a Keivawmhranga thil tih hmu tawh phawt chuan, tualchhung mi emaw khual khua pawh ni se,amah ngaisang lo tu chu an tlem ve ta viau ang le..
Nula te lah chuan an ngaizawngin an thinlung zawng zawng chu an hlan fel ta emaw tih mai turin an lo melh no ve mek bawk a..Helai hmun a awm ve nula tawh phawt chuan he mi ni zet hi chuan tumah Keivawmhranga hi zawlpuan phah pui hreh an awm hauh lovang ti ila kan sawi sual tam pui awm lo ngawt asin!
Rengpa , a khawnbawl upa te leh Lal dangte pawh chu rawn thleng phei ve in Rengpa Tuchhinga chu dawhsan ah a han lawn leh a. Chutih lai mek chuan Vankal Lalpa Hmangliana pawh a lal puite lakah nuam ti tak a hawi pir vah chungin a nui vur vur mai a..Rengpa Tuchhinga chuan mipuite ngawi tur a kut zaizir a han hrilhin Vankal Lalpa Hmangliana lam chu a rawn hawi a..
“Hei kan Pasaltha hi tu fa nge maw anih le? Eng hnam nge anih a tu te nge a thlahtu te?” a han ti a..Lalpa Hmangliana chuan,” A pa hming leh a hnam hming emaw, a thlahtu te reng an sawi rik awm ka la hre ngai hauh lo mai. A nu hming chu Lawikungi ani a, Hrangchal tupa ani e..” a ti ta a..
Rengpa Tuchhinga chuan Keivawmhranga lam chu hawiin,” Vala, hetah dawhsan ah hian rawn chho teh khai..Khawnge Pasaltha Zu Nopui ka lo zuk teh ang che..Nang ngei hian he chawimawina hi i phu hliah hliah e..” a ti ta mai a.
Rengpa thupek a hnial hreh avang chuan inthlahrung taka chhovin Keivawmhranga chuan tam pawh in lo chuan tlem te an tep zeuh a, “ Khaw tam tak awp tu Rengpa chhawl hahdam zu nge nge han dawn chu a thlum tha ngei e! Hah luat vanga tha zam mu hnu leh pang kham te pawh an dam sawng sawng mai alawm..” tiin hawihhawm takin Nopui chu an pe let thuai a..
He mi ni atang hian Keivawmhranga hi “Rengpa Chawilung Chawi Pasaltha” tiin thenkhatin an lo hriat phah ta ani..
[ Tawng upa a “dawn” tih thumal kan hmuh fo ( for eg. Lungloh tui dawn..) hi Hmar tawng tluangtlam leh Zo hnahthlak tawng dang dangte ah chuan “in” tihna a la ni reng ani..]
Rengpa Tuchhinga chuan a lo intiam lawk tawh ngeiin a Fei ki bar, a roh leh a chhuan em em, hman pawh a hman phal zen zen loh chu han lak tir in Keivawmhranga chu hlan pah chuan,” Duat tak leh uluk takin i enkawl dawn nia, Ka Fei ki bar tha mi, ka roh em em anih hi..” a han ti a.
He mi ni a thil thleng indawt zut mai avang chuan Rengpa Tuchhingan a chawilung ropui chawi thei apiang a Fei ki bar tha mi pek a intiam thu pawh kha dik chiah chuan Keivawmhranga hian a lo hre chang leh tawh lova..
Hnial ngam chi lah ni hek lo le, Keivawmhranga chuan Rengpa thilpek chu lawm tak a pawmin,” Aw le, duat tak leh a tul anih phawt chuan ka nunna hial thap pawhin ka lo enkawlin ka lo venghim dawn nia..” an tih chuan Rengpa Tuchhinga pawh chu a lawm hle a. Thlirtu mipui lamin kut lo beng dur dur bawkin Keivawmhranga pawh chu an khaw tlangvalte awmna lamah chuan a chhuk thla leh ta a..
Khua pawh a lo tlai ve leh ta hle mai a. Intihsiakna ber a zawh tawh bawk avangin mipuite pawh chuan mahni in emaw thlen in lam theuh pan zai an rel ve leh ta hlawm a. Chu tlai zet chu Faihriam khua ah chuan titi dang reng reng a leng lovin vawrh theih lah ani hek lo. Keivawmhranga chanchin leh a thil tih ropui tak tak te chu mitin leh in tin mai titi te chu a luah hlawm a. Ropui an ti tlangin an ngaisang tlang hle ani.
Amaherawhchu, chu mi ni chuan keivawmhranga thil ropui tih te avanga lawm ve lem lo leh amah hua a thik em em zawk tu mi pathum an awm a…Chungte chu Vankal khaw pasaltha pahnih Rumvunga leh Ralhleia te leh chiang em em mai a Keivawmhranga’n a hneh Kangbur pasaltha Nghovara te anni.
Nghovara hian amah hnehsawh taka a hneh avang leh hun rei tak chhung an tlang dung velah khualkai pasaltha, mi te zah leh ngaihsan ber a lo nih tawh thinna he pasaltha tuai tir Keivawmhranga hian a rawn paihthlak sak anga ngaiin a huatin a haw hliah hliah a.. Vankal Pasaltha Rumvunga leh Ralhleia te erawh in rei tak chhung an Lalpa Hmangliana mit an lo tlun tawh thinna leh an khaw daingul ber an lo nih thinna te Keivawmhranga hian a rawn luahlan dawn tlat a hlauh rukna an neih vangin an thik em em ani..
Heng mi pathumte hian hua in thik eng ang mahse a tunah rih chuan tih theih vak an nei tehchiam chuang si lova; an rilru a Keivawmhranga a rawn luh fuh changin an chek leh tlawk tlawk ringawt thin a.. Theih chang se Keivawmhranga hi zak ngawih ngawih a mipui hma a han siam an va han chak tehreng em!
Bung - 26
Keivawmhranga te thian za ho an thlen in an han thleng chu an inthlen in te pawh chuan an lo chibai ve luam hlawm a. Tin, an thenawm khawveng hnai vai amah hmu a kawm chak an rawn leng lut ve nual bawk a. Keivawmhranga lah mi inthlahrung leh tawng tam em em hran lo tih takah sawi tur a van ve thei hle..
Rengpa Tuchhinga Fei mawi em em mai chu duat takin a khat tawkin an chul leh hliau hliau thin a; a lung hi a ti awi tak zetin chutiang Fei tha tak mai ani ang hmeithai fapa maiin a han chang thei mai te chu vannei hi a inti hliah hliah a.
Zanriah ei hun a lo nih chuan Keivawmhranga te thian za ho chu chaw te ei vat vat in a hma zan ang bawkin Faihriam khaw buanzawl lam an pan ve leh a. Amaherawhchu amah inbuan a cho ngam tu reng hmu zo lovin an ngaihsan em avang chuan titi pui an lo chak em em zawk hi a lo ni a…
Engemaw chen Buanzawla faihriam tlangvalte an han titi khawmuan pui hnu chuan Chhunhreuva’n nula chhe lo zet mai a hriat thu leh rim pui ngei tur a a thiante chu a sawm luih tlat avang chuan Chhunhreuva sawina lam pan chuan an thian za ho chuan an inzui ta tham tham hlawm a.
An nula tuaitir rim tum Khuangleri te in an zuk thlen meuh chuan Khuangleri chhungten Keivawmhranga te thian za ho an han hmuh chuan an lo phur vei ang surh hlawm reuh lehnghal a. An thian za ho chu a ruk tak chuan an nuih te lam lam a ti za letling zawk hial a..
Khuangleri chu a hmel a duhawmin inleng biang biak a thiam ani chek ang chu, eng chen nge hun a liam tawh tih pawh hre chang lek lovin an nui tlang leh dar dar hlawm thin a. Chhunhreuva lah pui hi a hmel nen a in awm lo tak hian fiamthu eng eng emaw nuihzatthlak fe fe han thawh kual hi a thiam vei reuh a, Khuangleri Pa phei chuan a lawm zualin a nui ring thei hle nghe nghe a. Chutia hlim taka an in kawm tlan lai tak mai chuan an lenna in ah chuan Hnamlena pa Pasaltha Sialkhama a rawn lut ta thut mai a…
“Nang ni thian za ho chu hetah in lo awm reng chu ni in, Buanzawlah ka han zawng che u a, tumah an awm tawh bawk si lo..Ka zawng nasa tawh viau che u ania.. Thil chin chang te hi hriat tum ve thin ta che u. Khualkhua a awm kan ni lehnghal vei nen..Rengpa Tuchhinga Mualkil mitha (Khawnbawk upa min) vawkpui sum ruk zet a lian Sapuiin a lak thu kha in hre ve nang e? ‘ Sa a tla e..! ’ ti a au thawm te lah kha in hre ve lo chek chu ani ang a…Hei kan ken tur meichher te pawh ka rawn siam lawk diam tawh ania ” ti a a rawn hauh deuh takah chuan Keivawmhranga te thian za ho chu zak ru tak chungin an lenna in atang chuan Hnamlena pa chu an zui chhuak ta tham tham a…
Sapuiin Mualkil mitha vawkpui a putna lamah chuan thisen a far phei zai zai avangin Faihriam khaw tlangvalte chuan meichher kengin a hnu an lo chhui zel hi a lo ni a. Tin, an hnung lawkah chuan khaw dang dang atanga kal tlangvalte pawh chuan an zui ve zel a. Hetiang ni khua ah hi chuan tualchhung Val Upa leh tlangvalte kaihhruaina hnuai ah khaw dang tlangvalte an awm ve anih chuan an kal ve chauh thin a. An in hmakhalh ngai meuh lo ani.
Pasaltha Sialkhama leh Keivawmhranga te thian za ho pawh chuan khaw dang tlangvalte chu an zui ve zel a. Keivawmhranga pawh chu a chempui neihchhun bakah a Fei neih thar nen chuan a che chhuak ve a. Nakin lawkah chuan Sapui nasa tak a lo inhrosa leh rum hum hum ri chu an va hre phak ve ta a..
Keivawmhranga te ho an va thlen phei meuh chuan tlangval dangte chu an lo ding thup tawh a. Chutih hunlai chuan silai neih te a la har in silai nei pha chin pawh tlem te chauh an la ni a. Pasaltha tam tak te pawn an nei zo meuh lova, fei emaw chempui chu an neih tawk ani mai thin. Hnamlena pa, pasaltha Sialkhama meuh pawh hian silai a nei zo lo ani..Tualchhung pasaltha te leh khaw dang dang atanga kalkhawm pasaltha silai nei chin te chu a hma tawngah an awm a.
Vankal khualkai pasaltha pahnih Rumvunga leh Ralhleia; Faihriam khaw khualkai pasaltha pahnih Hmulbuka leh Bawpthlera; Puilo khaw khualkai pasaltha Siaktaia; Arro khaw khualkai pasaltha Sihliaka leh pasaltha tlem te, te chu an zinga silai nei awmchhun te chu anni mai a. Hetiang nikhua hian in tih palh leh nunna hial chan palh te a awl avangin fimkhur takin chet lak a ngai thin ani.
Tlangval dangte atanga thu an hriat dan chuan chu sapui sual lian zet mai chuan Faihriam khaw vawk leh sial te a lo sehin a lo la fo tawh thin hi a lo ni a. Tum danga a sa seh te an um zui na lamah tlangval pahnih lai mai chu a lo seh hlum tawh bawk a. Mihring ranvulh seh a chin dawk lak tawh em avang leh mihring hial a seh hlum tawh bawk avang chuan Rengpa Tuchhinga pawhin that lova rawn haw lo turin a tlangvalte a chah nghe nghe ani.
Sapui chuan a sa seh chu tlangvalho din khawmna chhak puk zimte ah hian a lo pu lut hi a lo ni a. A put luh hma chiah a va nangching hman tu Pasaltha chengrang chawi pakhat chuan a lo kah hliam tawh avanga nasa lehzual a huaisar a lo inhrosa kuk kuk a lo ni.
Sapui hi sa dang ang lo takin an sahimna tur leh mahni inven dan te hi an thiam em em mai a; sa dang zawng lakah an hlauhawm mai bakah an fin em bawk avang hian hmanlai mizo pi pute chuan an zah hle thin reng a. Keipui emaw Sakei ti pawn a then chuan ko lovin Sapui tiin an ko hial thin ani.
Chu puk zimte chhungah chuan a tawm laklawh tawh bakah a rawn chhuak duh bawk si lova. Tin, a tawmna puk chu a biruk that em avangin hnai set sawt atang lo chuan kah fuh mai theih ani bawk si lo. Kap fu ngei tur a hnai tak a a han kal chilh dawn lah chuan Sapui chuan a rawn seh phak ve theih tlat avangin mahni leh mahni chu Sapui ka sen huam seh atan a han intawktarh tluk zet ani si a.
Dinhmun hlauhawm leh derthawng tak, tihsual vaih chuan mihring inchan loh hial theihna ani tih val rualte chuan an hai mawlh si lo. Han kal hnaih deuh tum tlangval thenkhatte chu ka sen huam a a lo rum khum avang chuan hlau leh khur chungin an rawn tlanchhe leh thin a..
Bung - 27
Mualkil mitha vawkpui la tu Sapui chu keipui lian em em mai, sum sarih zet hi ani a. Silai a hliam anih tawh lehnghal avangin a hlauhawm zual a. Tlangvalten a sa seh rawn chhuh tumin an rawn nangching ani tih a hriat avang chuan a sa seh pawh chu ei mai lovin puk ah chuan a la dah a. Hnai tak a han kal chilh hleih theih anih bik loh avang chuan chet han lak ngaihna awm si lovin hmasawnna tehchiam awm lem lo chuan rei fe an inhmachhawn ta ringawt mai a..
Vankal khaw khualkai pasaltha pahnih Rumvunga leh Ralhleia te chu silai nei pasaltha dangte ang bawk chuan Sapui hliam chu a tawmna puk ata a rawn chhuah hun a lo kah tum chuan an nghak ve tawp mai a. Sapui nen an in hmachhawnna hmun a pasaltha Sialkhama ho a Keivawmhranga te thian za ho rawn thleng phei an han hmuh chuan ruahmanna vervek leh tenawm tak an siam dun ta a..Rumvunga chu rawn tawngchhuakin:
“Khai le! Tunah chuan a hma aiin kan dinhmun a tha tawh zawk ngei dawn e..Hei Pasaltha chak leh hrat khawkheng Keivawmhranga chu a rawn thleng ve ta reng mai! Tu ma tih ngam loh thil ani hi chuan a rawn ti ngam ngei dawn e. Khi kan Sapui huaisar zet, seh tur zawnga ka ang sen huam reng mai khi ani ngei hian han luhchhuah teh se…” el sen tak leh amah ngei pawn a thusawi chu a awih lo ani tih hriat tak mai leh vervek tak a nui deuh bai chung chuan a ti ta a… An piah lawk a silai nen a Kangbur pasaltha Nghovara lo ding pawh chuan Rumvunga thil sawi a han hriat chuan a thil tum hrethiamin lawm tih hriat takin a lo khi vur vur bawk a..
Rumvunga leh Ralhleia hian intihsiakna ah leh a tak tak a huaisen chu thil dang daih anni tih an hrechiang em em a. Dik tak chuan Keivawmhranga’n chu sapui hliam sum sarih zet, lian leh huaisar em em mai chu engti zawng mah in a luhchhuah ngam bik an ring aw kawng lova. An mi ngaihsan leh chung en in a luh chhuah ngam bik lo ani tih tlangval pungkhawm te zawng zawng hma a pho lan anih chuan a hma mipuiten an lo ngaihsanna zawng zawng te chu reilote chhungin ngaihnepna leh nuihsawhna ah a chang thuai dawn ani tih lah an hai hek lo.. Tin, han luhchhuak ngam ta tehreng pawh ni se la, chu sapui koham tak hnaih a han kal ringawt pawh chu mahni leh mahni thihna kotlanga inbarh luhna leh mahni lu zawrhna mai ani tih an hrechiang a, eng ti kawng zawng mahin tu tan mah nung dam a rawn let leh ngaihna awm in an hriat loh avang chuan an ruahmanna chu fuh ti em em in a rukin an nui var var mai a…
An ruahhmanna vervek leh tenawm tak chu an thianpa Pasaltha Sialkhama pawh chuan hmuh hmaih hauh lovin ni em em ta lo deuhin a hre ve ta a, insum zo lova rawn tawngchhuakin,” Khai! U Vung, chu zawng ani em em bik tawh love. Hranga hi in hua anih pawhin heti em em zawng a dik bik lo, thil engkim hian chin tawk a nei ngai e ! Khi sapui tawmna hmun ata han luhchhuah khi khawi Pasaltha tan pawh thih ngei ngeina tluk ani tih in rilru chuan in hriat chian dun hle kha ..” a rawn ti ve ta siah siah mai a..
Hnamlena leh Chhunhreuva te pawh rawn inrawlh thuaiin,” Thianpa, tun tum zet zawng a hlauhawm em mai..An ni pahnih sawi vang ringawt sawn kal kher a ngai hran lo ania..” tiin kal lo turin an lo ngen ve bawk a.
Mahse pasaltha Rumvunga leh Ralhleia te hian Keivawmhranga hi an la hrechiang tawk lo tlat ani ! Keivawmhranga hi intihsiakna ah chauh nilovin khawi hmunah leh engtiklai pawhin Pasaltha dik tak ngei ani tih reng an hre si lo!
Pasaltha Rumvunga chuan thinrim tak a Sialkhama chu chhan let an tum chiah tih chuan Keivawmhranga chu rawn tawng chhuakin,” A pawi love pa Kham, Pa Vunga min tirhna ang ngei chuan keimah ngei hian Sapui chu ka han luhchhuah ang e..” a hmel a huphurhna awm miah lo chuan a rawn ti ta mai a..
Hetia Keivawmhranga hian a thil tih tum chu hlauhawm tak ani tih hre ve reng chung si a kal tho a tumna chhan chu eng dang vang nilovin mahni aia upate thu hnial a hreh em thin avang mai bakah Rumvunga leh Ralhleia ruahmanna leh remruatna tenawm tak chu a hmuh hmaih bik hauh loh vang ani a. A lakah rilru chhe tak pu a thi hial mahse pawi tihna an nei hauh lo tih a hriat chuan ti lang lem lo mahse amah ah thinrimna nasa tak a pian tir vang ani..
Rumvunga leh Ralhleia chuan an ruahmanna a puitling dawn ta ani tih an han hriat chuan a rukin an lawm hle mai a. Sialkhama erawh chuan Keivawmhranga chu chiang tak a a mit a rawn en in a thil tum sawh sawn sak theih rual ani lo tih a mitmeng atanga a hriatthiam hnu chuan khap buai tum ta lovin,” Aw le! Patlingin i tum fel tawh anih chuan ka hnial buai lovang che..Fimkhur takin chet i la dawn nia..” a ti ta ringawt mai a…
Bung -28
Hetih lai hian silai a van em avang leh a nei an tlem em avang chuan a nei chhun te chuan an roh thei em em a. Hawh pawh an in hawh tir ngai mai mai lo reng a; khaw dang tlangvalte silai hawh ngat phei chu reilote atan chauh pawh ni se dil en ah an en ngai lo hrim hrim ani..
Sialkhama chu Rumvunga leh Ralhleia te lam ah chuan hawi phei leh in,” Chutia a kal dawn rau rau anih chuan khaw khat nih man ah in silai te tal kha hawh tir ula ti nia..ani lah in silai hman tur a nei ve si lova ” a han tih chuan Ralhleia zawk chuan thinrim tak a rawn chhangin,” Pasaltha rothap leh hrat khawkheng ani in tia ni lawm ni? Pasaltha dik tak te chu chenrang chawi kher lo mahse an huaisen dan a pangngai reng tur ani dawn lawm ni?” a han ti let ve sak a.
Dik chiah chuan Rumvunga leh Ralhleia hian an silai hawh hi an ui em em vang pawh ni hran lovin an silai Keivawmhranga an hawh tir vaih chuan chu sapui koham tak lakah chuan a chan a tha hlauh palh ang tih an hlauhthawn vang zawk ani a; Keivawmhranga chu seh hlum ngei se an duh ani..
Zah pawh dawn zo tawh lova pasaltha Sialkhama'n khaw dang pasaltha te silai hawh han dil sak mai a tum lai tak chuan Keivawmhranga chu rawn tawngchhuak leh in,” A ngai hran love pa Kham, khuanu venhimna zarah eng em kan ti nang..Chubakah hei tunah chuan chempui chauh hum tawh lovin Rengpa min pek Fei tha tak ka nei tawh bawk alawm..” tih pah chuan fimkhur tak chung chuan a chhak puk zim tak, sapui hliam tawmna lam pan chuan a vei lama meichher kengin a ralthuam neih ve chhun te nen chuan a tlan chho ta thauh thauh a…
Pasaltha Sialkhama chuan pasaltha Rumvunga leh Ralhleia te lam hawi ngei chuan,” Hranga, khi sapui khi i rawn that ngei dawn nia. Chu chu Rengpa Tuchhinga thupek ani e. Naktukah ropui tak a awm ni kham meuh a aih tur tih anih kha..” tiin a thian pasaltha te pahnih el sen tak chuan a tawngkhum ve ta ngat a…
Sapui tawmna puk zim tak a han hnaih thawkhat hle tawh tih ah chuan a meichher ken chu inbeihna ah a hnawksak dawn tih hria in a sir a lungpui lian tak kehkak karah chuan sapui a beih lai a a hmuh chian theih nan a han vit phun a..Meichher in a en phak chinah sapui sum sarih zet, lian em em mai chu a va hmu thei ta a, a ka chu lo ang sen huam in nasa tak a inhrosa in a lo huk dur dur mai a.
Chu puk zim tak mai chu a chhuat a khawkrawk in a luhna te chu a rualrem lo em em mai a; tanhmun remchang han siam mai na tur lah a vang hle bawk a. Keivawmhranga dinna atang chuan duh ang thal a kut han thlak a rem lo em em mai a, sapui lah chuan a rawn pan hnai duh bik chiah bik lovin a tan pawh tuna a awmna hmun atang chuan Keivawmhranga chu rawn zuan a rawn seh mai a rem bik chiah lova.
Duh ang thal a kutthlak tur chuan puk chhungah ngei chuan a va luhchilh a ngai dawn a.Mahse chu zawng mahni nun thapna dik tak ani thung. Hetiang hunah chiah hian pasaltha dik tak chu an hriat chiah thin a. Mi naran leh pasaltha huaisen in an lohna chu eng ang dinhmun derthawng ah pawh chi ai miah lo leh rilru fim tak pu chung si a hlauhawm an tawn tlang ngamna hi ani. Chu sapui chu kutthlak tur chuan hmun rem zawk ah Keivawmhranga chuan a inbeihpui a ngai tlat ani.
Tun atan chuan a chempui leh fei te chuan awmzia an nei tam lem lo tih a hriat avang chuan lei ah a dah thla te te a, Sapui chu amah leh amah intawktarh a khalh chhuah dan kawng dap a tum tak zawk avangin kut ruak in sapui hliam tawmna puk ah chuan a lut ta rawih mai a.
Chutia puk kawngka a Keivawmhranga lut tur chiah lo chang reng tu Sapui chuan a rawn luh rual chiah chuan rum dur dur chungin puk kawngka lamah chuan a rawn zuan phei thut mai a. Mahse Sapui chet dan tur chu Keivawmhranga chuan lo ring lawk in rang tak mai chuan a lo per sawn nawlh hman a. Amaherawhchu, sapui tin hriam tak te chuan Keivawmhranga hmai chu an ham thi zawih zawih hman ta tho mai a…
Keivawmhranga chu chutia lo per sawn nawlh pah chuan sapuiin amah rawn zuan leh tur a insiam rem a han tum leh chiah tih ah chuan rang lutukin Keivawmhranga chuan sapui mei ah tak mai chuan nghet em em a vuanin na em em mai chuan an phih thut mai chu, sapui pawh chu a huk tuar tuar mai a. Theihpatawp a phih a theh vir nawkin puk thlang lam a lungpui den nan chuan an hmang ta chawrh tehreng mai a le !
Sapui na ti lutuk chu a rum tuar tuar tawh mai a..Chu hun chiah chu Keivawmhranga chuan chet lakna tur hun ani tih hrechiang in puk kawngka bul a a chempui leh Fei chu rang taka chhar vatin a thlanga lungpui a insawh zo chiah sapui na tuar, tanhmun insiam rem hman lo lai tak chu rang tak mai a zu zuanchilh in a chempui hriam zet chuan na em em hian a nghawng ah tak a zu sat ri ta chawrh mai a…
An inbeih lai lo en ve reng tu tlangval dangte tan lah Keivawmhranga leh sapui chu an inhnaih em avang chuan thalfang lo thlah ngawt na chi ani bawk si lo. Vanduai a siamin tihsual palh hlauh chuan an ngenmu te chuan Keivawmhranga chu a deng palh zawk thei tlat tih chu an hmuh hmaih bik hauh si lo.
Bung- 29
Chutia chiang em em mai a Keivawmhranga’n duh ang thal a kut an thlak takah chuan chulai mual leh ruam zawng zawng te chu sapui na ti lutuk rum ri chuan a thangkhawk ta rum rum mai a… Mahse sa naran ani lova, sapui ani tlat. Chu ti maiin he sapui hian a nunna thlah a tum bik hauh lo. A sahna avanga thisen bawh zawih zawih chung chuan rawn zuan leh tum a awp hniam leh ta suai suai mai a..
Keivawmhranga pawhin chu chu hre ve rengin ani pawh chuan a chempui chu paihthla in a Fei neih thar nen chuan a tanhmun a lo insiam rem ve mek bawk a. Sapui chuan a rawn zuan leh chiah chu a bul a lungpui lian vak lo pakhatah chuan Keivawmhranga chu rang tak a per kai nawlhin chhuk zawngin a theih pa tawp a na in a fei hriam tak chuan a lu ah tak chuan an chhun tlang zawk mai a le !! Huk dur dur chungin chu sapui sum sarih lian zet chu hreh tak chungin piallei chungah chuan kumkhua a tho leh tawh lo turin a zal ta ani…
Sapui hrawl lian zet mai taksa ata chu a fei chu phawichhuakin Keivawmhranga chuan,” Ramhnuai pasaltha, nang leh kei hian inhmelmakna engmah kan nei lova. Mihring ranvulh i seh thin avang leh mihring nunna hial i lak sak tawh avangin hreh tak chungin i nunna ka la ta ani e..” tiin a thah tak sapui lakah chuan thupha an chawi a..
Keivawmhranga te inbei lai a tir atanga lo thlir reng tu tlangval kalkhawm te chu engemaw chen chu tumah che chang reng an awm lo, an dinna ah theuh chuan phuar beh tlat anni emaw tih mai tur ani. Pasaltha tuaitir maiin mi tam tak hlauh leh tih rawn, pasaltha tam tak seh hlum a nunna hial lo lak sak tawh tu, ramhnuai a cheng Sa a zawng a an zah em em sapui meuh a mei a chaih a hnehsawh em em a an theh vir thla vawn vawn mai leh silai pawh tel miah lova fei a an chhun hlum mai te chu ropui leh rapthlak an ti em em mai a.
Namen lova mak tihna nen Keivawmhranga chu an en tlawk tlawk mai a.A then phei chuan hringfa nilovin Huai leh Khuavang te thisen kai anih hial an ring rum rum a. Amaherawhchu anmahni ang tho a hringfa leh hringfa inkar a piang leh sei lian ve tho chu ani ve tho bawk si!!
Pasaltha Sialkhama chu rawn tlan phei hmasa ber in Val Upa Kaibuaia'n a rawn zui vat bawk a. Keivawmhranga biang a Sapui tin hriam takin a hamna te chu an enfiah sak thuai a. Sapui meuh hamna anih avangin a thuk ve thawkhat viau na a, hlauhthawn awm erawh ani hran lem lo. Hnamlena leh Chhunhreuva chu an thianpa, thihna kotlang a ta nung dam a rawn chhuak mai pawh nilovin thihna meuh lakah pawh hnehna a chang ani tih an hmuh chuan lawm em em in Keivawmhranga lam pan in an rawn tlan hlawk hlawk a.
Tlangval dangte pawh chu hmanhmawh tak a rawn tlan phei ve nghalin Keivawmhranga chu an rawn bawr hut hut mai a, a then lahin Keivawmhranga thah tak Sapui sum sarih zet chu uluk taka lo en chiangin hahipin a chungchang an lo sawi ho ve mek bawk a. Chu sapui thi ta lu len zia leh a ngho sei zia te mawlh chu an en duh em em hlawm a. A rukin sapui meuh a mei a chaih a that tu Keivawmhranga chu ngaisang fahran tih hriat tak hian an han en leh zauh thin a..
Khaw dang dang khualkai pasaltha Bawpthlera,Hmulbuka,Sihliaka leh Siaktaia te meuh pawh chuan chu zan a thil thleng, am mit te ngei a an hmuh chu ropui an tiin an hma a ding pasaltha tuaitir Keivawmhranga chuan tluk loh rim a nam hle in an hria a.. Tunah zet chuan an tluk loh leh engtiklai mah a an thil la tih ngam ngai loh ti tu Pasaltha an tawng ta ni a inngaiin engmah sawi hran lem lo chuan Keivawmhranga chu ngaisang takin an thlir vawng vawng ringawt mai a...
Chutihlai mek chuan Rumvunga,Ralhleia leh Nghovara te tan ve thung chuan a hma ai a nasa zawk fe in Keivawmhranga an thikna leh huatna te chu belhchhahin a awm ve thung a. Tih theih a lawi lah chu an nei der mai bawk si lo !!
Sapui sum sarih zet mai leh puk chhunga sapuiin a seh, a la ei si loh mualkil mitha pa vawkpui sum ruk zet mai te zawnna tur hlang chu siam felin tlangvalte chu an hmanhlel ta chuk chuk mai a. Puk chhunga awm vawkpui han zawn chhuak tur chuan tlangval thenkhat te chu Val upate chuan an han tir hlawm bawk a.
Phur em em a rang tak a hlang te chu siam zovin Keivawmhranga thah sapui leh vawkpui te chu an zawn ta luih luih mai a. Khua an luh dawn chuan silai nei chhun te chuan tlang te tlir in ropui taka a tuk a awm ni kham meuh a sa lu ai turin Lal mual an pan pui ta a..
He mi zan a thil thleng atang hian Keivawmhranga chu “Sapui Chaih Pasaltha” ti a hriat a lo ni ta a. Amah an kohna hming dang dang te zingah pawh a hnu zelah a lar ber pawl ani ta hial ani....

Next Chapter: Bung 30-37

By: Isaac Zote


Bung- 14
Buanzawl a thil thleng chuan mipuite beng a verhin hun engemaw chen chhung chu Vankal khua ah titi dang reng reng a leng lo hial a. Keivawmhranga te thian za ho buanzawl kai zana awm ve tlangval ho, mit ngei a Keivawmhranga chak zia hmu chiang tute phei kha chuan Keivawmhranga lakah hmuhsitna emaw diriamna tawngkam an chhuah leh ngam tawh ngai lo.
Keivawmhranga hian a nu leh a u te zuiin lo lamah a kal ve thin a. Keivawmhranga lo lama chhawr tlak anih hnu atang chuan thlawhhma te pawh la lian ve thei tawhin, buh leh bal lamah pawh zawi zawiin an rawn hnianghnar ve tan tawh a. Keivawmhranga te naupan lai ang ngawt ai chuan an chhungkaw dinhmun pawh a lo zia awm ve ta....
Keivawmhranga te hian a nu hmeithai anih avangin mi zawng zawng thlan hnu ah thlawhhma tur an thlan ve theih chauh thin avangin an lo neihna hi khua atangin hla deuh ah te ani tlangpui thin a. Tum khat an nufa za a an feh ho chu an haw lamah khua atanga lo hnai ber an thleng tawh tih ah chuan kawngthlang lam atang hian engemaw rawn ri su su hi an hria a.. Keivawmhranga te nufa za pawh ngawi rengin an ding thap mai le.
Keivawmhranga chuan rang takin ngawi rengin kut zaizirin bengchheng lo tur leh a piah deuh lungpui phen a insaseng turin a nu Lawikungi leh a u Chawnghliri chu a han ti a..Anni pawh chuan Keivawmhranga thil sawi chu hrethiamin dim thei ang ber chuan an piah deuh a lungpui lian deuh phenah chuan an insawn ta a..
An insawn fel hnu chuan Lawikungi chuan a fapa chu lungpui phen a rawn biru ve turin a kutin an hui lauh lauh a. Amaherawhchu, chu erawh zawng Keivawmhranga chuan tih a tum hauh lo mai le...Hlauhna hian Keivawmhranga thinlungah hmun a chang lova, hlauh avanga biruk ngat phei chu Keivawmhranga thisen ah hian a bet mawlh lo ani..
A nu te chu an biru fel ta tih a han hmuh chuan leh hawi vatin a chempui neihchhun tha vak tawh lo nen chuan ri rawn awmna lam chu hawi a nghakin a lo ding teu mai le...Ri pawh chu a rawn hnai zel ani tih hriat tak mai hian a rawn ri ring tial tial a..
Hun reilote hnu chuan hnim kar atang chuan nghalchang lian thawkhat tak, sum ruk vel bawr, ngho pawh tha tawk tak nei tawh hi a rawn chhuak phut ta mai le...
Chiang fahran hian a hma a chempui nen a ding reng Keivawmhranga chu en in vau zam a tum emaw tih mai tur hian ri an chhuah a. Mahse a hma a ding chu mi namai ani tlat lova, vau zam mai mai theih lah ani hek lo! Ramsa hlauhawm leh sapui te thleng pawh hian mi huaisen chu an lo hre hrang ve teh meuh mai a..Chutia a hma mahni leh mahni inringtawk tak a chempui nen a Keivawmhranga ding a hmuh chuan ka beih hmasak chuan ka chan a tha zawk ngei ang ti ni awm fahran hian vawi leh khatah chak lutuk hian a rawn phin thut mai a..
Keivawmhranga pawh a zuan zangin lo awm sawn hman lo se chuan thihpui ngei tur hliam a hnutchhiah ngei ang le..Amaherawhchu a malpui chhe te chuan a tai thler hman ta tho a, mahse hliam na lutuk erawh ani hran lem lo. Chutia thisen tlem an chhuah takah chuan tifuh inti ni awm tak chuan a hma aia phur leh chak zawk chuan an rawn phin phei leh a, mahse tunah zawng Keivawmhranga hian tihsual neih a tum tawh lo.. Rang taka lo che sawn zeuh pahin a lu bul a nghawng zawnah tak mai chuan theihpatawpin a chem chuan an sat ngheng mai a le...
A na bawk aniang sanghal sum ruk zet pawh chu a te tuarh tuarh mai a, a phei khai buaiin a kat ve ta nak nak mai le...An inbeihna velah chuan sanghal thisen chu a luang neih nuaih mai bawk a..Chu veleh Keivawmhranga chuan chu hun remchang chu chuhin fimkhur tak chung siin a hma a a sahna zawnah bawkah chuan an sat leh chawrh chawrh a, sanghal pawh chu a te zawi tial tial a..
Amaherawhchu thil duhawm lem lo tak a thleng ve ta tlat mai le..Chutia Keivawmhranga’n a han sah leh takah chuan nasa takin sanghal chu a tal phut a, Keivawmhranga chuan a chempui a thlauh per ve ta hlauh mai le...
Bung -15
Sa lian tih takah a fe ve hrep mai a, a dinhmun chhe viau mahse a thi mai bik hauh lo. Zawi zawiin thinrim hmel tak hian a rawn inher rem leh a,” A tawp nan khawnge, bei nge sei run dung?” ti ni ve awm tak hian na taka Keivawmhranga phin leh tumin a rawn inbuatsaih leh ta...Chutia sanghal amah rawn bei tum a rawn inher rem leh chu hmuh hmaih hauh lovin Keivawmhranga pawh chuan uluk takin a lo thlir ve reng a..
A chempui lah a thlauh daih tawh mai si a, chhar lehna hun a awm tawh lo tlat! Vawi khat chetsual palh a pawi thui thei ani tih hre rengin fimkhur takin a chet a lak a ngai ve tlat ani...
Amaherawhchu mi huaisen te leh pasaltha dik tak te danglam bikna em em chu eng ang dinhmun chhia, hlauhawm leh derthawng ah pawh rilru fim taka chiai miah lova an hmazawn a chona awm an hmachhawn thei tlat thin hi ani..Chu sanghal hliam hlauhawm tak chu kut lawnga hmachhawn turin a lo ding ta teu mai le!!
Chutia sanghalin chak taka a rawn phin leh chiah chuan rang taka lo per sawn zauhin Keivawmhranga chuan theihpatawp a na in a tukkhum ah tak mai a lo chum bur mai a le!! Sanghal pawh a te zawi that mai a...A hma in a chempuiin a lo sat hliam nual tawhin thisen a hloh ve nual tawh bawk a, han ding thei zia zang ani tawh bik lova, Keivawmhranga kutthlak na lutuk tuar lo chuan zawi zawiin hreh tak chung siin a tlu awn ve ta ruai ruai mai le..Chu veleh rang takin Keivawmhranga chuan a chempui chu chhar vatin chu sanghal hnuk chu a chhat fel thei ta ani..
A pian lungpui phen atanga Keivawmhranga te inbei lai hlau lutuk a khur zawih zawih chunga lo en rengtu a u leh a nu te pawh chu an birukna ata chu rawn chhuakin Keivawmhranga sanghal in a malpui a tai thlerna chu enfiahin an rawn sawngbawl zung zung a. Lawikungi chuan a fapa in a thah tak sanghal sum ruk zet mai,ngho tha tak nei an sir lawk a thisen baw nuaih kara lo mu zal a han hmuh chuan thi tawh hnu mah ni se hlauhna leh râpna te chuan a thinlungah thla an la zar bang thei mawlh si lo..
Mite ka atangin a fapa huaisen zia leh chak zia te lo hre ru ve fo tawh thin bawk mahse, Lawikungi tan erawh zawng a hrai duatlai, a fapa mal neih chhun kha ani ve miau si a..Sanghal ngho nei chin hlauhawm zia leh pasaltha inti tam tak te pawn an lo zuam sual tawh thin zia te lah a hrechiang hle si a, a fapa nen an inbei laia a lo hlauhthawn pui leh a thla a lo phang hi a awm lo hran lem lovin tu in nge dem thei bik chuang ang le?
A u Chawnghliri lah chutiang thleng thleng lo ngaihtuah thleng pha ve em em hran lo chuan a nau darah chuan han beng thak pah chuan,” I ti tha lutuk e Hrangte...A lawmawm teh e tiraw ka nu..Hun rei tak hnu ah sa kan hmeh ve dawn ani a, a phurawm tak zetin ka hria..Hei a lianin a thau tha em em mai bawk si a, Hrangtea zarah sa rep, sahriak leh savun tih vel pawh hun engemaw chen chu kan hnianghnar dawn chu anih hi..” nui ver ver pah chuan a lo ti reuh a..
Lawikungi chuan a fanu chu en in dawn tawi ti bawk si,nuih za deuh tho bawk si chuan,” Nang lah pek hi i a thei reuh si a aw..Mahni naute thihna kotlang ata an in hai chhuah tawk tawk laiin i pumpui chiah i lo ngaihtuah pek ani maw?..” a han ti a.. An nufa za chuan an han nui leh dar dar a...
Lawikungi chuan a fapa sanghal thah chu en lehin,” Hei a lianin a rih hmel ang reng si a, chhawlin kan chhin ang a, khua ah han lutin min pui tur kan han ko mai dawn em ni ang?” a han ti a..Keivawmhranga chuan lo chhang vatin.” Ni love ka nu, midang han pun buai chu keini tan zawng a nuam lovin a zahthlak e..chubakah khua lah chu hnai te ani tawh tho a..Keiman zawi zawiin ka pu lut zawk mai ang e..” tih pah chuan put awlsam zawk nan sanghal chu a han sawngbawl zung zung a..
Chawnghliri chuan,” Sum ruk vel zet chu anih hmel si a, i pu zo dawn em ni?” an ti leh hram a..Keivawmhranga lah pek chuan,” Ka hre bik lo le, mahse kan tum chhin phawt loh chuan ka put zawh leh zawh loh a hriat dawn bawk si lova..” ti a nui sang chung a sawi leh sanghal chu a dar a lak kan chu a rual ta mai a..Hnehsawh em em mai leh rit ti hmel pawh pu eih lo hian a pu ta vu vu mai le...
Chu thil an han hmuh zet chuan nitin a an chenpui Keivawmhranga hi a chak zia an lo la hrechiang lo hle ani tih an hrechhuak ve chiah a..A nu leh a u chu kal hmasa in Keivawmhranga chuan a sanghal thah pu lut chung chuan hnung dawlin khua an pan ta chhak chhak a..
Bung- 16
An khaw dawhlung lo ngir thup mai hla vak lo atanga an han hmuh chuan khua an lut dawn hnai ani tih an hrethiam thei mai a..
[ Ngir – Duhlian tawng upa a "ngir" tih thumal kan hmuh fo hi Hmar tawng tluangtlam chuan "ding" tihna ani ]..
Vankal dawhlung chuan a naupang lo infiamten Lawikungi te nufa za rawn inzui phei leh Keivawmhranga’n sanghal sum ruk zet tur a rawn pu phei an han hmuh chuan lawm leh hmuhnawm ti em em hian khawchhung an luh thleng chuan an zui dul dul mai a..
Khua an han luh meuh chuan naupang chauh ni lovin puitling anmahni hmu tu a tu ate mai pawh chuan mit tla lek lovin chu sanghal sum ruk vel lian tha zet mai leh a pu tu Keivawmhranga chu an lo thlir ve bawk a.. Keivawmhranga chak zia leh khatiang sanghal ngho tha tak nei tawh chempui nen mai a a tukdawl thei chu mak leh rapthlak anti em em a..Silai khawi ami mah a nei zo dawn lo tih lah hrechiang ber ber tute anni si a. Mit ngeiin khua a a rawn pu lut lai hmu tu te ni lo phei se la chu a tam zawk hi chuan an awih kher lovang le..
In an han luh fel chuan a sanghal put chu Keivawmhranga a han hlang thla fel a, a putna a chau ve deuh ani chek ang chu, a thu ve hnawk mai a..Reilote hnu chuan phur em em mai hian a thiante pahnih Hnâmlêna leh Chhunhrêuva te pawh hmanhmawh taka rawn inzui lutin Keivawmhranga sanghal rawn hawn chu hmuhnawm ti fahran hian uluk takin an han bihchiang vel a..
Keivawmhranga pawh chuan a thiante pahnih chu a lo dawngsawng ve thuai a.. Chhunhreuva chuan chhuat lai a sanghal let reng en pah chuan,” Hei a va han lian tha ve maw le..i sahhlum chu ani meuh maw Hranga?” tiin a han fiam zauh pek a..An inbiakna lo hre pha Chawnghliri chuan,” A sahhlum mai ni love, ka nau in a chum a a chum hlum anih kha” chhuang tih hriat tak hian a rawn ti zawm ve zat a..
Awih nge awih loh tur tih pawh hrethiam lovin ”Tak tak em ni?” ti a Keivawmhranga an han zawh chuan ani lah chuan,” Tak tak ni lah love, Ka u hi zawng nula e ti lo hian fiamthu te hi a duh zek mai a, a uang mai mai anih kha..A thu hrimah khatiang tiat tiat ka chum hlum theih pawh chu in ring reng reng em ni?” a han tih chuan Chhunhreuva lah pek chuan,” Aa..! Nang pui reuh hi I kut te lah hi a lian in a hrawmhraw si a, i kutthlak lah hi a na phian mai bawk si..a chum pawh chu i va chum hlum tak tak reuh ang ka ti..” a han tih chuan an zavai mai chuan an nui ho dar dar a.. An thianpa chu ngaisang ani tih hriat tak hian a rukin an han en leh zauh thin bawk a..
Reilote an thut thlan daih pah a an han titi hnu chuan sa pawh chu an han chan pui ve zung zung a..An chan fel zawh hnu chuan Hnâmlêna leh Chhunhrêuva te pawh chuan tang viau mahse Keivawmhranga’n a pek luih miau avangin lawm taka pawmin an chanpual sa ve ve chu khai haw dunin Keivawmhranga leh a thiante pawh chu inthen hrangin Keivawmhranga chu sachhiah pe turin Thirdeng pa in lam a pan ta nghal a..
Thirdeng pa Dengthuama in a han luh fel hnu chuan Thirdeng sachhiah anihna angin sanghal zangti leh a nakruh tawi pathum te chu a han hlan a..Dengthuama chuan phur em em lo dawngsawngin a han ding hluai a,” A va han lawmawm in a van han ropui ngai em!! Tunah zet zawng tlangval tak tak i lo ni ve ta Hranga.. I chempui kha a that vak loh ang hu in i hmang rei ta viau mai tiraw? Tunah zawng a thar i phu ve ta tak meuh e!! Mi nazawng ka chher sak ngai zen zen loh chempui tha tak ka chher sak dawn che ania..ka peih fel ve leh i rawn lam dawn nia “ a ti ta mai a..Chu thu a han hriat meuh chuan Keivawmhranga chu a lawm em em a, hmusit tu leh diriamtu tam tak karah amah leh a chhungte khawngaih a lainat tu an lo awm ve leh thin ani tih a hriat hian vannei pawh a inti hle a..
He mi atang hian ani Keivawmhranga hian a chempui khual kai meuh a lar leh hmingthang em em, mi tam takin an rap leh tih rawn, an damchhunga tawn fuh lo hram an duh “Thisen ngai Chempui” an tih mai thin a nei tanna chu ni... He chempui hian mihrang leh sahrang engzahnge a la tukdawl ang tih chu hun in a la hril chek ang chu...
Lawikungi pawh chuan sanghal sa chu an thenawm khawveng te hnenah chuan ui miah lo leh mahni chanpual tur pawh dawn miah lo chuan a sem mial mial mai a. A hma zawng zawngin mi te hmuhsit leh diriam, sa chu sawi loh sahriak leh saum tak ngial pawh nei zo lo thin in chutia sa an neih ve takah chuan ui tak chunga utawk tur vawn mai awm takin rilru zau leh phal taka sem sem dam dam, ei bil thi thi ti a a han sem mai te chuan an thenawm khawveng te rilru a hneh hle mai a..
Hmeithai mai mai ti a an lo hmuhsit tawhna thin leh an chawhmeh tha leh thil neih tha te an lo pe ve duh ngai lo leh an pachhiat avanga an lo nuihsawh thin hun leh nite chu dawn kirin tam tak chu an inhmuchhuak a, an zakin an inchhir hle nghe nghe ani.
Sanghal sa chu an kawmchhak pa, an chhungkua hmangaih leh lainat em em tu Laibata pawh han pe ve in, anni pawh an lo lawm thiam hle a..Keivawmhranga a chhuan zia thu leh fapa huaisen leh chak tak a neih avanga a vanneih zia te Lawikungi an lo hrilh ve chamchi a.

Dik tak chuan Lawikungi pawn a fapa hi a chhuang hle ani..Engtik khawtik a sa pawh hmeh mumal ngai mang lovin sanghal sa an han hmeh mai tur leh sahriak leh saum te mi te anga ei tur an han nei ve ta mai te hi mi chhungkua te tan chuan eng teh ual mah ni lo mahse, anni tan zawng a hlu in a ropui em ani e!...
Keivawmhranga pawh Pu Dengthuama in a chhuahsan hnu chuan Lalpa Hmangliana run in han chuangkai in Lal sachhiar tur a dar a han pe ve a...Lalpa Hmangliana an Keivawmhranga a han hmuh chuan a hnen a kal hnai turin a han ti a.. Hmangliana chuan en vung vungin ,” He sanghal hi khua a a put a i rawn put luh ani nangmah hmu tu che thenkhat ten anti a..Tin, a chum a i chum hlum ni nghe nghe in an sawi bawk a. Tak tak em ni?” a han ti hluai a..Keivawmhranga chuan, “ Ni love Lalpa, sanghal kawng sir a tlu sual ka vanneih a siamin ka hmu fuh palh mai mai zawk alawm” hawihhawm takin a han ti a...
Lalpa Hmangliana chuan awih lo hmel tak en chungin a rilru te te chuan," He nau hi an nu za hova hmeithai riangvai a ka khua a rawn lut mai kha anni si a..Tangkaina pawh an neih ka rin loh tehlul nen tunah erawh hun lo la awm zel tur a ka khaw daingul la ni thei tur dinhmunah a la ding thei tlat mai..A huaisen zia eh a chak zia lah mi tin sawi hahip a ni tawh si a..A hming pawh a pu zo hle dawn mai ka ti" ti rauh rauh chung chuan a suangtuahna te chu a len vel a..
Muk taka ngaihtuah ni awm takin an ngawi vang vang a, a hnu reilote ah chuan a aw han thian karh pah chuan Lalpa Hmangliana chuan, " Hei Keivawmhrang, kan khua hian Reng Lal Tuchhinga lakah chhiah kan chawi thin ani a..Tun tum pawh nidang ang bawkin chhiah chawi tur a Faihriam khua a kan kal leh a ngai dawn ani a.. Hetia kan kal tum hian ka khua leh tui mi huaisen te leh ka pasaltha te hi hruai vek ka duh thin a..Nang pawh kal ve tur in lo inbuatsaih ang che..In Val Upa Kaibuaia pawh ka hrilh tawh kha..Tin, i thiante Hnâmléna leh Chhunhréuva pawh kal ve turin ka hrilh tir tawh bawk e"..a ti ta mai a...
Lal thu meuh han hnial thu awm suh, Keivawmhranga pawh chu Reng lal Tuchhinga chenna Hmar Faihriam hnam ho sah chhuah, Faihriam hnam hming chawi a khaw hming pawh phuah ni bawk , hmar chhak lama awm, Faihriam khaw lam pan chuan chhiah chawi turin an Lal Hmangliana chu a zui ve a ngai ta ani... Khaw tam takin chhiah an chawi thin avangin nidanga a la hmuh leh hriat ngai loh mi thar leh thil thar tam tak a han hmu ngei ang le...
Bung – 17
Rengpa Tuchhinga lalna Faihriam khua pan a kal tur te chuan theih patawpin an mahni phak ang tawkin an inpuahchah ve a..Hetiang chhiah chawi nikhua ah hian khaw dang dang atangin tlangval an kal ve nual thin avangin tawhsual te tawh palh theih anih avangin fimkhur a ngai hle a; tin, kawng lakah eng chen nge an thang dawn tih hriat anih loh bakah thlen in te tan a hnawk sak lutuk nih an duh loh avangin funpui an er ta tlut tlut mai a. Vankal khaw Lalpa Hmangliana tan chuan hun lawmawm tehchiam ni hran lem lo mahse hetiang chhiah chawina a inlan phak, kei ka ni inti tlangval tan leh Pasaltha te tan chuan hun hlu tak leh mahni chakna, huaisenna emaw thiam thil midangte lak a tih lan theihna hun remchang tak a lo ni ve bawk a. Vankal tlangvalte leh pasaltha te pawh chuan chu thil chu hmuhhmaih hauh lovin chu hun tha chu bawhpelh an tum lo hle a, khual kai khawp a an hming chher chu an tum theuh ani..
Faihriam khua hi in zathum bawr vel nufa khua niin hetih hunlai hi chuan a chheh vel a khaw lian ber pawl ani hial a, Rengpa Tuchhinga hova Faihriam hnam ten an sahchhuah ani a. Faihriam ho hi Berhvatea thlahte anni a,a then chuan an hnam hi Mivam hnam ti a ko an awm bawk. Faihriam tih hi mihring fai emaw mihring thianghlim (Hriam/Hriem – mihring) tihna ani a, tun hma chuan mumang pawh nei ve ngai lova sawi anni a/ Tin, eng thil vang mahin Ramhuai,Tlang huai, Lui huai,Puk huai emaw Thing huai te hnenah an inthawi ve ngai bawk lo ani..
[Berhvatea fapa zinga Chunthanga fate chu Khawlhring,Vangchhia leh Pautu hnam te hi anni a. Amaherawhchu anni hnam ho hi an unau Faihriam hnam dang te (Berhvatea fapa dang Saivatea leh Ngenduma thlahte) thlangtlak hun a zui pawl leh zui ve lo pawl an awm a; Hmar hnam anga inchhal tam tak an awm laiin a zui ve lem lo chambang ta thlah te erawh chuan tun thleng hian Hmar hnam angin an inchhal ve lem lo ani. Engpawh ni se , Khawhring, Vangchhia leh Pautu te hi Hmar Faihriem hnam dangte nen hian hnam inhnaih tak, hmanlai hun atanga dawi sa kil za thei anni tih chu a chiang hle ani... ]
Chhiah chawi tur a kal hun a hnai ta bawk a, Keivawmhranga pawh a theih ang tawk a inbuatsaih ve in Dengthuama hnenah chuan a chempui tur a chher zawh tawh leh zawh loh thu ngaihven turin a zu kal a. Dengthuama chuan Keivawmhranga an hmu chu engmah sawi lem lo chuan nui sak pahin Chempui tle nalh zet mai leh themthiam takin kut a thlak ani tih hriat tak mai a mam nalh hi a rawn lek chhuak a..”Kha le, Sa leh ral lakah vanneihna a thlen ngei ka duhsak che, duat takin i enkawl dawn nia..” tiin Keivawmhranga chu a thlah liam a. Keivawmhranga pawh chuan a chempui thar chu an hmuh chuan a lung a awi thawkhat hle ani tih hriat tak mai hian chik tak hian an enkual vel chhin a, a hriam tha hle mai tiin a chul heuh heuh a...
Vankal khua atanga Lalpa Hmangliana ho a Faihriam khaw lam pan a kal valrual te chu sawmhnih rual zet hi anni a; valrualte chu Val Upa Kaibuaian a ho a. Tin, hetiang nikhua ah hian Lalte chuan an khua leh tui te zinga mi chak ber ber leh huaisen ber ber te an hruai thin avangin Lalpa Hmangliana zui chuan an khaw pasaltha khual kai pha hial, Keivawmhranga nausen laia a hring tunu lo chhuahchhal tawh tu Rumvunga, Ralhleia leh Sialkhama te an kal ve a. Tin, an khaw inbuan chak leh hmingthang Zawlkulha a tel bawk a. Keivawmhranga te thian za ho pawh rin loh tak a sawm tel ve annih bakah hetiang nikhua a kal hi an vawikhat kalna anih ve bawk avangin a ruk tak chuan an phur em em a.
Amaherawhchu, Hnamlena chu a pa Sialkhama, Pasaltha huaisen leh tawhkhirh, thil sual leh dik lo hlek ngai thei lo em em mai a kal tel ve kher avang chuan a ruk tak chuan a tim ru hle a, a Pa mitmei veng reng reng a a khawsak zui a ngaih chhoh hmel hle tih te chu a ngaihtuah rauh rauh a.
Zan thum meuh Vankal khua atanga an han thang bo hnu chuan Faihriam khua chu an han lut ve hlawl mai a. Reng lal awp khua tih takah Faihriam khua chu a kawtthler te a zau in an in leh lo vel te atang ringawt pawhin khaw hausa leh a mi chengte pawh awm thei tak anni tlangpui tih a hriat theih mai a.
Vankal Lalpa Hmangliana chu Rengpa Tuchhinga inah thlengin a khawbawl upa hruai tel ve Bawpmana, Val Upa Kaibuaia, Pasaltha Rumvunga leh Ralhleia te erawh Faihriam khawnbawl upa pakhat inah an thleng hlawm a. Chutiang bawkin khaw dang atanga rawn kal khawbawl upate leh val upate pawh chu Faihriam khaw khawbawl upa dang dang inah an insemdarh hlawm bawk a.Tlangval dangte erawh Faihriam khua a mi naran deuh inah te an insemdarh ve in Keivawmhranga te thian za ho pawh hmun khatah an thleng ho a.
Faihriam khua a chhiah chawi tur a rawn kal khua te chu – Vankal khua bakah Thiak hnam chi peng pakhat Kangbur ho khaw sahchhuah Kangbur khua te, Biate hnam kaupeng pakhat khaw sahchhuah Puilo khua te, Rawite chipeng khaw sahchhuah Arro khua te leh a dang khaw te reuh te te khaw panga zet anni hlawm a. Heng khua te theuh atanga rawn kal an Lalte leh pasalthaten Faihriam khua an rawn thlen chuan Faihriam khaw mipuite pawh chuan hmuhnawm ti taka lo thlirin tlem a naupang deuh te phei chuan ngaisang tih hriat tak chuan an zui dul dul hlawm mai a.
An zinga tlem a hmeltha leh pian tha deuh te lah Faihriam nula ho chuan a rukin an lo mitmei nasa in zan lamah an run in sangah te khartung sawn a an rawn kai luh ngei an lo beisei rilru ve a. Pasalthate leh tlangvalte pawh chuan chutiang bawkin Faihriam khua a an awm chhungin mite hmuh a hmingthat leh hming chher ngei chu an thil tum ber ani ve bawk.
Mikhual tam tak a rual a thleng khawm anni bawk a, an thlen khawm ni chuan Faihriam khua chu a rik hian a ri mur mur ani deuh ber a. Tum dang ang bawk a chhiah chawi hun hman anih chuan intihsiakna a awm leh ngei Faihriam khaw mipuite hian an rin tlat avangin an phur hle ani. Faihriam khaw in tin maiah chuan titi dang reng reng a leng thei meuh lova, an titi ti tui tu ber chu Rengpa Tuchhinga lalna huam chhunga inbuan chak ber leh hmingthang ber, chhiah chawi tum hmasa zawk pawh a amah hnehtu chu sawi loh, vawikhat te mah a phawi pawh an phawi kan zawh eih loh Puilo khaw mi chak leh rothap Hmawngkhirha a rawn tel ve vang ani.
Chu mai a la ni lo, chu lai tlangdung leh a chheh vel zawng zawng a pasaltha huaisen leh hrat khawkheng Kangbur khualkai pasaltha Nghovara a rawn kal tel ve bawk a, mipuite chu namen lovin an phur lo thei lo ani. Tin, Vankal khualkai pasaltha pahnih Rumvunga leh Ralhleia an rawn tel ve bawk avangin mipuite chuan heng mi chak te leh pasaltha huaisen te che tla vel thlir hi an nghakhlel tawh tak zet ani.
Mipui nawlpui rin ang ngei chuan mikhualte thlen khawm kim fel hnu chuan an khaw tlangau chu a rawn au lauh lauh a,” Khaih khaih khaih, lo ngaithla theuh teh u khai..Tum dang ang bawkin chhiah chawi hun pui denchhenin Rengpa Tuchhinga chuan a awp khuate zinga mi chak leh pasaltha huaisen te belhchian leh hriatchian a duh avangin intihsiakna thianghlim a buatsaih leh dawn a. Chawilung inchawi siak, inchai leh thingluang zawh a inbeihna te a awm dawn ani. Naktuk tukthuan ei khamah chhiah chawi te inhlan fel anih hnu in intihsiakna hi tan ani dawn a, tumah lo lamah kal lovin Lal mual lam pan tur ani” a rawn ti dap dap a.
Chu thu an han hriat meuh chuan Faihriam khaw mipuite leh mikhualte chu namen lovin a ti phur ngei mai. Mikhual tlangvalte lah chuan an chakzia, an huaisenzia leh an thiam thil neih te mipui hmuh a pho lan hlan mawlh chu an nghakhlel zek zek tawh bawk a..
Bung- 18
Tlangaupa in a tuk a hun hman dan tur a rawn puan lauh lauh chu Keivawmhranga te thian za ho pawh chuan an thlen in atang chuan an lo hre pha ve a. Amaherawhchu, Keivawmhranga te thian za ho hi tlangval tuai tir mai anla nih avangin intihsiakna ah te chuan tel ve an tum hran lem lova; hetiang nikhua ah hi chuan aia upa te ken hi an thlang zawk fo thin reng ani..
A tuk zing tukthuan ei khamah chuan khaw tin atanga Lalte leh khawnbawl upa kal khawm te chuan Rengpa Tuchhinga hnenah chuan an chhiah chawi theuh te chu an hlan sap sap hlawm a. An chhiah chawi te hlan fel anih hnu chuan Rengpa Tuchhinga chuan a tlangaupa chu han melh zeuh in tlangaupa pawh chuan a tih tur chu a hai lo kher mai..
“Khaih khaih khaih, tunah chuan intihsiakna tan ani tawh dawn a, mipui zawng zawngte Lal mual lam rawn pan vek tawh rawh u le.. A hmasa ber atan chawilung inchawi siak atanga bul tan ani dawn a, chawilung panga rih dan indawt a dah ani dawn a, a tawp bera mi phei hi chu tungchho a kal hringfa te zinga mahni chauh a tuma la chawi zoh loh, ‘Rengpa Tuchhinga chawilung’ ti a a sakhming an vuah hial ani a. He chawilung chawi zo hi an awm ngat anih chuan a chawi zo tu hnenah kan Rengpa hian a fei ki bar tha mi, a roh em em a hlan tur thu a tiam nghe nghe ani” an tih ngat phei chuan mipui phur lutuk chu an in theuh atang chuan an rawn tlanchhuak hum hum a..
Chutia tlangaupa in a han puan zawh chuan, Faihriam khaw val upa ho chuan Faihriam khaw tlangvalte chuan intihsiakna atana chawilung panga te chu rawn zawnin a rih dan indawtin an han remkhawm hlawm a. A tawp ber ami “Rengpa Tuchhinga chawilung” an tih mai phei chu a huho a an han beih pawhin rei tawk fang chu an buaipui a; han en reng reng pawhin Huai,Phung emaw Lasi te chauh lo chuan han chawi theih hi a nih hmel lova. Tungchhova kal hringfa te zingah tuma han chawi theih hmel zia zang a pu lo.
Tlangval hovin chawilung panga te an han rem fel hnu chuan Rengpa Tuchhinga chu a rawn ding chhuak hluai a, a hmel la hmu ngai miah lo mikhual val te pawh chuan a hmel an han hmuh chuan a zahawmin a lal hmel hliah hliah hian an hria a. A aw a han then kharh kharh hnu chuan,” Chhiah chawi tur a ka khua a heti zat Lalte leh valrualte in rawn chuan kai avang hian ka khua hi in mawi in a ropui phah sawt hian ka hria a, tum danga kan lo tih thin dan ang bawkin intihsiakna buatsaih ani a, he intihsiakna hi rilru thianghlim tak pu in tumah intih lunghnur emaw thinrim awih lo ani anga, thianghlim taka tan anih ang bawkin thianghlim tak bawkin kan khar leh tur ani...Khai le!! Inelna i han tan teh ang u le....” an tih chuan mipui chu phur lutuk vangin an haw haw dur dur mai a..
Chawilung panga remkhawm te chu khaw tin atanga tlangval “Kei ka ni” in ti chin te chuan a mal mal chuan an han chawi sap sap hlawm a. Chawilung pahnihna tleng hi chu chawi zo khaw hrang hrang atangin an awm ve nual mai a, mahse a pathumna chu chawi zo an awm ta meuh lo mai le..
Rei fe an han inthlit fim hnu chuan Chawilung pathumna chawi zo chu Vankal khua atang chuan Hnâmlêna pa pasaltha Sialkhama leh Vankal inbuan chak Zawlkulha, Arro khaw pa chak Phunlawra, Faihriam khaw pa chak Belranga leh Kangbur khaw inbuan chak hmingthang Hmawngkhirha te chauh anni a. Reilote an han chawlh thlandaih hnu chuan anni mi panga te zinga chak ber an han zawng leh a, chawilung palina chu a rit in a lian tha bawk a, Kangbur khaw pa chak Hmawngkhirha chauh lo chu chawi zo an awm ta tlat lo mai a; loh theih lovin midang pali te chu an tlawm ta a, Hmawngkhirha chu chak ber a puan ani ta ani..
Hmawngkhirha chak a puan a han ni chiah chu mipui an haw haw dur dur mai a; Hmawngkhirha lah nuam ti em em in chapo leh thei inti tak mai chuan a ban te phar in mipui lam hawi chuan a kut te a han vai vel a... A chakzia Rengpa Tuchhinga’n a han hmuh chuan a lawm em em mai a, a chak em avang chuan chawilung pangana, “Rengpa Tuchhinga chawilung” an tih mai chu chawi han tum chhin leh turin a han ngen a. Hmawngkhirha chuan Rengpa Tuchhinga Fei hmingthang chu chan ngei tum chuan a hma a chawilung pangana, lian turu leh rit hmel eltiang mai chu huphurh lo fahran chuan a han endik vel a.
A tanhmun te a han insiamrem hnu chuan a hma ang bawk a chawi kan a han tum chu a rin ang ani ta hauh lo mai le..A chet hian a che eih lo mai a, chutah zet chuan Kangbur pa chak Hmawngkhirha pawh a beidawng ve ta a, a hma a awm chawilung chu a cho rual ani lo tih a inhrethiam ve ta. Amaherawhchu amah chiah chawilung palina chawi zo tu an awm avanga chak a puan anih tawh tho avangin intithei takin a nui vur vur reng tho a, Faihriam khaw nula te han thlek kual vel lah a chawlhsan mawlh hek lo...
Bung – 19
Chawilung inchawi siak zawh fel anih hnu chuan tlangaupa chu a thut hmun atanga rawn ding chhuak lehin,”Khai le, tunah chuan Rengpa Tuchhinga awp khuate zingah inchai a chak ber zawn leh ani dawn a, tlangvalte khan kan mi chak te inbuanna tur Lal mualah hian favai rawn chhung ta se langin a tha awm e. Lalte leh Val upa theuhte remtihna angin khaw tin atangin duh duh zah rawn chhuah theih ani dawn a.
... Mal leh mal a inbitum tur anih dawn avangin a chak lo te chu an chhuak zel ang a, a chak a te erawh dingchang zelin midang an tum zel ang. A tirah chuan khaw dang leh khaw dang an inbei zel anga, a tawp lamah erawh khaw dang beih tur an awm tawh lo anih chuan a chak ber zawn a ngaih dawn avangin khaw khat leh khaw khat pawh an inbeih mai a ngai dawn ani. He intihsiakna thianghlim taka kal pui hi kan Rengpa Tuchhinga duh dan ani e” an ti fak fak a..
Hmanlai mizote zingah hian inchai hian hmun thuk tak a luah a, hetiang tih nikhua ah hian a chak ber leh ding chang nih hi mipa tawh phawt chuan an chak leh suangtuah cham chi ani fo reng a. Lal mual a intihsiakna awm tur hmu chak chuan Faihriam khaw mipuite pawh an phurin an sahawk nasa tawh ngei mai le..
Duh lovin hnial eng ang mahse Val Upa Kaibuaia chuan Keivawmhranga te thian za ho chu intihsiak pahnihna ah chuan tel ve ngei turin a ti lui ta tlat a. A tirah chuan Vankal inbuan chak Zawlkulha chauh tel tur a tih ani nachungin Val Upa Kaibuaia hian Keivawmhranga’n Vankal buanzawlah hnehsawh em em a Zawlkulha a bin nek lai a mit ngei a a lo hmuh tawh avangin tel turin a duh tlat a. Tin, Keivawmhranga thiante pahnih Hnâmléna leh Chhunhrêuva te pawh hi mahni tawk ah chuan chak tak leh tharum ngah tak anni tih a hriatchian avangin a tel tir ve a.
Inthlahrung viau mahse, Val upa te thu hnial thu awm suh, Lal muala inbuanna a tel tur chuan an pathum chuan an han inpuahchah ve ta a. Khaw tin atanga mi chak thlankhawm mal leh mal a rei fe an han inbeih hnu chuan a tawpah chuan Keivawmhranga te thian pathum chu a dingchang zingah chuan an tel tlat mai a. Anni thian za ho bakah Zawlkulha, Arro khua inbuan chak Phunlawra, Faihriam khaw pa chak Belranga, Puilo khaw inbuan chak Bualngûka leh Kangbur khaw khualkai pa chak hmingthang Hmawngkhirha te an la awm ve a..
Keivawmhranga chu Belranga nen inbitum lehin Belranga lakah a dingchang zawk a. Amaherawhchu, Phunlawra chuan Keivawmhranga thianpa Hnamlena chu a hneh ta tlat mai a, chutiang bawkin Hmawngkhirha pawn Chhunhreuva lakah hnehsawh takin hnehna a chang tlat mai le. Vankal khaw pa chak Zawlkulha erawhin Puilo khaw inbuan chak Bualngûka a hneh thung a..
Patling leh patling, thih tha nen tehmeuh a an han inbuan chu a hmuhnawm bawk aniang e, mit tla lek lovin mipui chuan an che vel chu an lo thlir hlawm a, tlem a naupang chhe deuh lah chil thli tla duah duah chunga lo thlir tawk lah bo lo..Keivawmhranga chu Phunlawra nen a inbitum tir leh niin vanneih asiam a chak palh ni awm tak mai hian Keivawmhranga chuan Phunlawra chu a hneh tawk tawk mai a. Chu thil thleng chu Hmawngkhirha’n a hmuh chuan a rilru te te chuan “ Nau a, i vannei hle mai maw..lo ngawi tak rawh, kan intum hunah ka va han bin phar nasa dawn tehreng che em” ti rauh rauh chung chuan huphurh lo hmel fahran chuan a han en a..
Hmawngkhirha leh Vankal inbuan chak Zawlkulha an inbeih chuan a tirin vawikhat ve ve an ke inphawi sakin a vawithumna ah erawh Hmawngkhirha’n hnehsawh takin Zawlkulha chu a bin ta tlat mai le...Tunah chuan a hmawrbawkna tur hun a lo thleng ta!! Mipuite chuan thawk pawh la ngam tawh lo ni awm tak chuan uluk leh ngun em em maiin an lo thlir a.
Lal muala ding pahnihte chu an pumrua ringawt han khaikhin chuan Sai padawp leh Ui chal incho ang mai hi anni a. Hmawngkhirha chu a lian in a pumrua a bumro nasa mai si a, tumah reng chuan Keivawmhranga tan beiseina eng awm angin an ngai mawlh lo ani. Amaherawhchu, ralkhat atanga lo thlir reng tu a thiante pahnih leh Val Upa Kaibuaia erawh an zam hauh lo. Nidang chu ni se an zamchhe ve viau mahna; mahse tunah zawng, Keivawmhranga an hrechiang ve thawkhat tawh em atin ni...
A hmawrbawkna tur ani tawh bawk a, Hmawngkhirha chuan a hma a ding tlangval tuaitir Keivawmhranga chu vau zam tum tih hriat tak hian,” Nauva, hetiang thleng thleng i dingchang thei hi i vanneih vang liau liau tih kha inhria la, ka bin hrep hnuah che hetiang dinhmun rawn ding tur a i hneh tak inbuan chak tak tak ho lakah khan thupha i chawi dawn nia, anni ho kha chet fuh palh vang liau liau a hneh i ni hlawm si a..” ti khur khur chungin a han insiam rem a..
Bung- 20
Chutianga hnehsawh tak leh tham lo tak a Hmawngkhirha’n a tawngkhum a han hriat chuan Keivawmhranga ngaihdan ani leh ta tlat pek lo mai a, a luhlul leh a ngen zia a rawn langchhuak leh ta tlat mai.. Hmawngkhirha chu chhangin, “ Tawng tawng lo khan hetah i chak tak tak anih chuan min rawn hmachhawn la ti nia..” a ti ve ta ngat a. Chu thu a hriat chuan Hmawngkhirha chu a thinrim ta em em mai a..Hmanhmawh taka tlan pheiin Keivawmhranga pawnven ah chuan man in duhtawk a han phawi lawp mai chu a han tum rawk a, mahse a tum ang chu ani ta hauh lo mai le...
Keivawmhranga ke te chu thlunbeh ang tlat hian an awmna pangngai ah an awm reng mai si a, tih chet tuma Hmawngkhirha’n thapui zawng zawng nen a a han tan pawh chuan awmzia reng a nei si lo. Keivawmhranga chuan, “Khai aw, kan tang ve ang e aw..” tih pah chuan hnehsawh em em mai hian a phawi ta zawk mai a...Thlirtu mipui lah chuan ,” a phawi e! a phawi e!..” an lo ti rual dual dual mai si a...
A vawihnihna atan chuan an pawnven an han insiamrem leh lai tak chu chuhin Hmawngkhirha chuan Keivawmhranga inringlo lai chu a vun nen a hmer tel sawk a chawi pah chuan a ke chuan a rawn phet tlu ta a..Ti fuh inti fahran chuan mipui lam chu Hmawngkhirha chuan an thlek phei vel a, mipui pawh a hma ang bawk chuan an lo phur hluai bawk a..
Amaherawhchu a hmachhawn hi Hmawngkhirha hian a hrechiang mawlh lo ani. Keivawmhranga hi mi zaidam leh hawihhawm tak ni mahse a chunga fin vervek chhuah an awm a, inchhir a an in inlamlet lo anih chuan Keivawmhranga hian a chhuah zalen ngai mai mai lova, an phu ang tawk hremna chu a siam sak ngei ngei thin..
Chutia fin vervek chhuah a Hmawngkhirha’n chet an lak hnu chuan Keivawmhranga chu nui sang pahin a rawn tho leh a, amaherawhchu a hma angin a hmaiah nui hmel awm mahse nasa taka thinrimna in a tuam vel ani tih hriat tak mai hian a mitmeng erawh chu a danglam in ngaihno a bei tawh lo hle a. Chu mitmeng chu Hmawngkhirha chuan a hmuh hmaih lo chiang hle mai a, Hmawngkhirha chauh pawh nilovin Val Upa Kaibuaia, Vankal Lalpa Hmangliana leh an inbeih lai lo thlir rengtu Rengpa Tuchhinga meuh pawhin a hmuh hmaih mawlh lo...
Keivawmhranga chu inbeng fai thak thak pahin, “Khai le, a tawp ber nan vawi khat leh chiah aw.. tun tum erawh inrin fel hnu a inbeih ah kan ti tawh aniang chu ” nui sang chungin a han ti a. Hmawngkhirha erawh lawm lo tih hriat fahran chuan ,” Nauva, i tawng dan chu min va han tham lo ve maw le..I hma a ding hi Kangbur khaw mi chak Hmawngkhirha ka nih hi i hria em? Khawnge kan bin zi awl awl teh ang che..” tih pah chuan a hma a a tih dan ang bawk chuan a vun nen chuan a pawnven ah chuan theih pa tawp a na in a rawn tham leh a...
A hma ang bawk a fing vervek taka a rawn tham leh tih a hriat chuan Keivawmhranga nuih a ti za ta tlat mai a,” dik tak leh tha taka inbuan i thiam hlawl nang e? I duh tawk khan ka vun te kha hmer in min phawi han tum teh, i thei meuh emaw chu i lo thlir ang hmiang..” a ti ve ta sak sak mai le..
Hmawngkhirha thinrim lutuk chuan han phawi lawp a duh tawk a han bin a tum vei rawk a, a tum ang chu a ni lo chiang kher mai. Lei chara thing insawhphun tlat ni awm tak chuan Keivawmhranga chu a nghet tlat mai a, chutah Keivawmhranga zawk chuan Hmawngkhirha chu naupang chhia ang mai a chawi kang lawpin hnehsawh em em mai hian an bin vir nawk mai a le...
Reilote chhung chu thlirtu mipui mak ti lutuk chu sawi tur ber hamhaih tih hriat takin an ka hau ringawt mai a. Reilote hnu ah rilru pangngai rawn pu leh thuaiin an haw haw ta dur dur mai a. Chu veleh Hnamlena leh Chhunhreuva chuan an thianpa chu rawn zawnin Vankal tlangval ho awmna lamah te chuan an han zawn phei vel a..Nuam an ti kher mai..Lalpa Hmangliana pawh chuan hmeithai fapa tlangval tuaitir ve mai, an tlangdung zawng zawnga inbuan chak Hmawngkhirha meuh tlawm tu chu mak ti tak leh chhuang tak chung siin a lo thlir dauh dauh a. Rengpa Tuchhinga pawn tudang mah a thlir thei mawlh lo chu ani e... Mipui awih loh leh namen lova mak tih tling mahse, Keivawmhranga chu chak a puan loh theih ani ta lo ani...
Intihsiak pahnihna an han zawh fel meuh chuan khua in tlai lam a pan hnai tawh a..Tlangaupa chu rawn dingchhuakin intihsiak tawpna ber la awm tur, thingluang zawh a inbeihna chu a tuk lama chhunzawm tur anih thu a rawn puang ta a. Keivawmhranga te thian za ho leh mikhual dangte pawh chu mahni thlenna in lam theuh panin an kal liam ta hlawm a; chutiang bawkin khawtual mipuite pawh mahni in theuh ah lawi zai an rel ta hlawm a.
Amaherawhchu, chu zan zet chu Faihriam khua a in tinah mai chuan Keivawmhranga’n hnehsawh taka khualkai inbuan chak Hmawngkhirha a bin thu bak titi dang reng a leng thei mawlh lova. Faihriam khaw buanzawl (Zawlbuk) ah lah chuti tho bawk. Faihriam khaw lanu lengrual, mahni tawk a tha inti ve te lahin Keivawmhranga’n an khartung rawn sawnin an run insang ah rawn kai lut se ti a suangtuahna rama lo chengin an thinlung kawngkhar te chu an lo hawn sak ve mek bawk a...

Next Chapter: 21-29
Powered by Blogger.